မှတ်ချက်များ- ခန့်မှန်းမရသောဆုလာဘ်များသည် dopamine ပမာဏပိုကြီးလာစေသည်။ ၎င်းသည် မြန်နှုန်းမြင့်အင်တာနက် ညစ်ညမ်းများကို ယခင်က porn များနှင့် ကွဲပြားစေသည်။
အရင်းအမြစ်
စိတ်ရောဂါကုနှင့် အပြုအမူသိပ္ပံဌာန၊ Emory University ဆေးကျောင်း၊ Atlanta၊ Georgia 30322၊ USA။ [အီးမေးလ်ကိုကာကွယ်ထားသည်]
ြဒပ်မဲ့သော
အစားအသောက်နှင့် ဆေးဝါးများကဲ့သို့သော လှုံ့ဆော်မှုအမျိုးအစားအချို့သည် ဆုပေးသည့်ဒေသများကို အသက်ဝင်စေရာတွင် အလွန်ထိရောက်မှုရှိပါသည်။ နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသော လှုံ့ဆော်မှုနှစ်ခု၊ နှုတ်သီးဖျော်ရည်နှင့် ရေတို့ကို ဆက်တိုက်ပေးပို့ခြင်း၏ ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်မှုဖြင့် ဤဒေသများရှိ လှုပ်ရှားမှုများကို လူသားများအား ကျွန်ုပ်တို့ပြသနိုင်သည် ။ လုပ်ဆောင်နိုင်သော သံလိုက်ပဲ့တင်ရိုက်ခတ်မှုပုံရိပ်ကို အသုံးပြု၍ နှိုးဆွမှုများသည် ကြိုတင်မှန်းဆမရနိုင်သောအခါတွင် နျူကလိယ accumbens နှင့် medial orbitofrontal cortex နှစ်ခုလုံးရှိ လှုံ့ဆော်မှုအား ဆုချီးမြှင့်ခြင်းအတွက် လုပ်ဆောင်မှုသည် အကြီးမားဆုံးဖြစ်သည်။ ထို့အပြင်၊ ဖျော်ရည် သို့မဟုတ် ရေအတွက် ဖော်ပြထားသော ဘာသာရပ်များ၏ နှစ်သက်ရာသည် ဆုပေးဒေသများရှိ လုပ်ဆောင်ချက်နှင့် တိုက်ရိုက်ဆက်စပ်မှုမရှိသော်လည်း၊ ယင်းအစား sensorimotor cortex ရှိ လှုပ်ရှားမှုနှင့် ဆက်နွယ်နေပါသည်။ ပျော်ရွှင်ဖွယ်ကောင်းသော လှုံ့ဆော်မှုများအတွက်၊ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုသည် လူသား၏ဆုလာဘ်ဒေသများ၏ တုံ့ပြန်မှုကို ချိန်ညှိပေးကာ ဤတုံ့ပြန်မှုမှ ပုဂ္ဂိုလ်ရေးအရနှစ်သက်မှုကို ခွဲထုတ်နိုင်သည်ဟု ဤတွေ့ရှိချက်က အကြံပြုထားသည်။
နိဒါန္း
အစားအသောက်၊ အသောက်အစားနှင့် လိင်မှုကဲ့သို့သော သဘာဝဆုများကို လိုက်စားခြင်းသည် လူ့အပြုအမူအပေါ် ကြီးမားသော ပြင်ပလွှမ်းမိုးမှုတစ်ခုဖြစ်သည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ၊ ဆုလာဘ်များသည် လူသားတို့၏အပြုအမူအပေါ် မည်ကဲ့သို့အကျိုးသက်ရောက်စေသည့်ပြဿနာကို အဓိကအားဖြင့် မဖြေရှင်းနိုင်သေးပါ။ ကျွန်ုပ်တို့၏အသိပညာတွင် ဤကွာဟချက်ကို အထောက်အကူဖြစ်စေသောအချက်များစွာရှိပါသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ၊ လမ်းပိတ်ဆို့ခြင်းတစ်ခုသည် လူ့အပြုအမူ သို့မဟုတ် ဦးနှောက်တက်ကြွမှုအပေါ် ဆုလာဘ်များ၏ သီးခြားအကျိုးသက်ရောက်မှုများကို သတ်မှတ်ခြင်းနှင့် တိုင်းတာရန် ခက်ခဲသည်။ တိရစ္ဆာန်များတွင်၊ ဆုလာဘ်ကို လည်ပတ်မှုသဘောတရားအဖြစ် သတ်မှတ်သည်- နှိုးဆွမှုတစ်ခုသည် အပြုအမူတစ်ခုအား အပြုသဘောဖြင့် အားဖြည့်ပေးမည်ဆိုပါက ဆုလာဘ်ဟု မှတ်ယူသည် (Hull၊ ၁၉၄၃; Rescorla နှင့် Wagner, 1972; Robbins နှင့် Everitt, 1996) ဆိုလိုသည်မှာ အပြုအမူ၏ ဖြစ်နိုင်ခြေကို ယုံကြည်စိတ်ချစွာ တိုးစေသည်။ တူညီသော အယူအဆသည် လူသားများနှင့် သက်ဆိုင်ပါသည်။ မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ၊ လူသားများသည် ၎င်းတို့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များအပေါ် အုပ်ချုပ်မှုထိန်းချုပ်မှု အမျိုးမျိုးကို အသုံးချနိုင်စွမ်းရှိကြပြီး အပြုအမူဆိုင်ရာ ဆန်းစစ်ချက်တစ်ခုတည်းသည် ဆုလာဘ်လုပ်ဆောင်မှုကို စုံစမ်းရန် မပြည့်စုံသောနည်းလမ်းတစ်ခုဖြစ်သည်။ အလားတူပင်၊ ကြိုက်နှစ်သက်မှုနှင့် မကြိုက်မှုများ၏ ရှင်းလင်းပြတ်သားသော အစီရင်ခံချက်များ၊ ဆိုလိုသည်မှာ ဦးစားပေးမှုများသည် လူတစ်ဦးချင်းစီ၏ ကြိုက်နှစ်သက်ရာကို အစီအရင်ခံခြင်းနှင့် ၎င်းတို့ရွေးချယ်သည့်အရာကို အစီရင်ခံရန် ရွေးချယ်ခြင်းတို့ကို ရှုတ်ချပါသည်။ ဤစမ်းသပ်မှုအခက်အခဲများကို ကျော်လွှားရန်၊ တစ်ဦးတစ်ယောက်သည် ကောင်းမွန်စွာသတ်မှတ်ထားသော အလုပ်တစ်ခုအတွင်း အပြုအမူဆိုင်ရာထွက်ရှိမှု၊ ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်ဦးစားပေးမှုနှင့် ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုကို တစ်ပြိုင်နက်တည်း စောင့်ကြည့်လိုပါသည်။ ထိုသို့သောချဉ်းကပ်မှုကိုအသုံးပြုခြင်းဖြင့်၊ လူသားဆုပေးသည့်ဒေသများရှိ လုပ်ဆောင်ချက်များသည် အတိအလင်းဖော်ပြထားသော နှစ်သက်မှုများထက် နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသောလှုံ့ဆော်မှုများ၏အစီအစဥ်ကို ခန့်မှန်းနိုင်မှုနှင့် ပိုမိုနီးကပ်စွာဆက်စပ်နေကြောင်း ဤနေရာတွင် ကျွန်ုပ်တို့အစီရင်ခံပါသည်။
လူသားများတွင်၊ ကိုကင်း (ကိုကင်း) ကဲ့သို့သော မူးယစ်ဆေးဝါးများကို သုံးစွဲပြီးနောက် လုပ်ဆောင်မှုရှိသော သံလိုက်ပဲ့တင်ရိုက်ခတ်မှုပုံရိပ် (fMRI) ဖြင့် ရလဒ်ကို အသက်သွင်းခြင်းကို မြင်နိုင်သည်။Breiter et al ။ , 1997); သို့သော်၊ ထိုဆေးသွင်းခြင်းများသည် ကိုကင်း၏ တိုက်ရိုက်နှင့် သွယ်ဝိုက်သော ဆေးဝါးဆိုင်ရာ အာနိသင် နှစ်ခုလုံးကြောင့် ပုံမှန်ဆုပေးသည့် လုပ်ငန်းစဉ်၏ ကိုယ်စားမဖြစ်နိုင်ပါ။ ထို့အပြင်၊ ကိုကင်းကဲ့သို့သော မူးယစ်ဆေးဝါးများသည် အစားအသောက်နှင့် ရေကဲ့သို့သော သဘာဝဆုများဟုခေါ်သည်ထက် ဆုပေးစနစ်၏ အစိတ်အပိုင်းအသီးသီးတွင် သက်ရောက်မှုရှိနိုင်သည် (Bradberry et al ။ , 2000; Carelli et al ။ , 2000) သတ်မှတ်ပေးထားသော ဆုလာဘ်များ ဥပမာ- ငွေသည် ဆုပေးစနစ်၏ မတူညီသော အစိတ်အပိုင်းများတွင်လည်း လုပ်ဆောင်နိုင်သည် (Thut et al ။ , 1997; Elliott သည် et al ။ , 2000; Knutson et al ။ , 2000) နှင့် လူသားများအတွက် ပင်မဆုကြေးပတ်လမ်းများ၏ သင့်လျော်သော စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုတစ်ခု ဖြစ်ကောင်းဖြစ်နိုင်သည် ။ အကျိုးပေးသည့်နှိုးဆွမှု၏ ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်မှုသည် ဆုပေးလမ်းကြောင်းကို အသက်သွင်းရန်အတွက် အရေးကြီးသောကန့်သတ်ဘောင်တစ်ခုဖြစ်ကြောင်း သရုပ်ပြသော အခြားနည်းလမ်းတစ်ခုအား စမ်းသပ်မှုများက အကြံပြုထားသည် (Schultz et al ။ , 1992, 1997; Schultz, 1998; Garry et al ။ , 1999) လူမဟုတ်သော မျောက်ဝံများတွင် ဇီဝကမ္မမှတ်တမ်းများက ventral tegmental area (VTA)၊ nucleus accumbens နှင့် ventral striatum ကဲ့သို့သော ဒေသများရှိ အာရုံကြောများ သည် သစ်သီးဖျော်ရည် သို့မဟုတ် ရေကဲ့သို့သော ဆုလာဘ်များကဲ့သို့သော လှုံ့ဆော်မှုများအတွက် လိုက်လျောညီထွေဖြစ်စေသော နည်းလမ်းဖြင့် တုံ့ပြန်ကြောင်း ပြသခဲ့သည် (Shidara et al., 1998) ထို့ကြောင့်၊ လှုံ့ဆော်မှု၏အစီအစဥ်တစ်ခု၏ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုသည် fMRI ဖြင့်သိရှိနိုင်သောပုံစံဖြင့်ဆုလာဘ်ဆိုင်ရာအာရုံကြောဖွဲ့စည်းပုံများကိုစုဆောင်းနိုင်သည်။ ထို့အပြင်၊ dopamine ထုတ်လွှတ်မှုဆိုင်ရာ သီအိုရီစံနမူနာများအရ ကြိုတင်မမှန်းဆနိုင်သော ဆုလာဘ်များသည် ဤဒေသများတွင် ပိုမိုကြီးမားသော လုပ်ဆောင်ချက်များကို ထုတ်ယူသင့်သည် (Schultz et al ။ , 1997) ကျွန်ုပ်တို့သည် လူသား၏ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုအပေါ် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု၏အကျိုးသက်ရောက်မှုကို တိုင်းတာရန် fMRI ကိုအသုံးပြုခြင်းဖြင့် ဤယူဆချက်ကို စမ်းသပ်ရန် ကြိုးပမ်းခဲ့သည်။
ကုန်ကြမ်းနှင့်နည်းစနစ်များ
ဘာသာရပ်များ။ ပုံမှန်အရွယ်ရောက်ပြီးသူ 18 ဦးသည် ခံတွင်းသစ်သီးဖျော်ရည် သို့မဟုတ် ရေအနည်းငယ်ကို စီမံပေးနေစဉ်တွင် fMRI စကင်န်ကို ခံယူသည်။ ဘာသာရပ်များသည် အသက် 43 နှစ်မှ XNUMX နှစ်ကြားရှိပြီး ဘာသာရပ်အားလုံးသည် Emory University Human Investigations Committee မှ အတည်ပြုထားသော ပရိုတိုကောအတွက် အကြောင်းကြားစာ သဘောတူညီချက်ကို ပေးခဲ့ပါသည်။
စမ်းသပ်တာဝန်။ စကန်ဖတ်စက်တွင်ရှိနေစဉ်၊ ဘာသာရပ်များသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော သို့မဟုတ် မခန့်မှန်းနိုင်သောနည်းလမ်းဖြင့် ပါးစပ်မှထုတ်သော သစ်သီးဖျော်ရည်နှင့် ရေအနည်းငယ်ကို ရရှိခဲ့သည်။ အကြောင်းရင်းသုံးချက်အတွက် သစ်သီးဖျော်ရည်နှင့် ရေကို ဆက်တိုက်ပေးဝေခြင်းအား ကျွန်ုပ်တို့ရွေးချယ်ခဲ့သည်- (၁) လူသားများသည် ဖျော်ရည်နှင့်ရေ နှစ်မျိုးလုံးကို ပုဂ္ဂလဓိဋ္ဌာန်အရ နှစ်သက်ဖွယ်တွေ့မြင်ကြရသည်၊ (၂) နှိုးဆွမှု နှစ်ခုလုံးကို အပြုအမူဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းဆောင်တာများတွင် လူသားမဟုတ်သော မျောက်ဝံများကို လေ့ကျင့်ပေးနေစဉ် အားဖြည့်လှုံ့ဆော်မှုအဖြစ် ပုံမှန်အသုံးပြုသည်။ နှင့် (၃) ဦးနှောက်အလယ်အလတ်ရှိသော dopaminergic အာရုံကြောများနှင့် ၎င်းတို့လုပ်ဆောင်သည့် အာရုံကြောများဟု ယူဆရသော ဆဲလ်များသည် ဆက်တိုက်လှုံ့ဆော်မှု၏ ယာယီကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု၏ လုပ်ဆောင်မှုအဖြစ် ပစ်ခတ်မှုနှုန်းတွင် phasic အပြောင်းအလဲများကို ပြသသည် (Schultz et al ။ , 1992) ပါဝင်သူများသည် စကင်န်ဖတ်ခြင်း နှစ်ခုတွင် ဖျော်ရည်နှင့်ရေ နှစ်မျိုးလုံးကို ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော သို့မဟုတ် ခန့်မှန်းမရသောပုံစံဖြင့် ရရှိခဲ့သည် (ပုံ။ 1) ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော ပြေးချိန်အတွင်း၊ ဖျော်ရည်နှင့် ရေများကို 10 စက္ကန့်အတွင်း ပုံသေအကွာအဝေးတွင် လဲလှယ်ခဲ့သည်။ ခန့်မှန်းမရသောအပြေးကာလအတွင်း၊ ဖျော်ရည်နှင့်ရေ၏အစီအစဥ်ကို ကျပန်းလုပ်ဆောင်ပြီး Poisson ကြားကာလဖြန့်ဝေမှုကို ပျမ်းမျှ 10 စက္ကန့်ဖြင့်နမူနာယူခြင်းဖြင့် လှုံ့ဆော်မှုကြားကာလကိုလည်း ကျပန်းလုပ်ဆောင်သည်။ ပြေးမှုတစ်ခုစီသည် 5 မိနစ်ကြာမြင့်ပြီး အပြေးနှစ်ခု၏အစီအစဥ် (ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော သို့မဟုတ် ကြိုတင်မှန်းဆ၍မရသော) ဘာသာရပ်အလိုက် ကျပန်းလုပ်ဆောင်ထားသည်။ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု သို့မဟုတ် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုတို့ကို လိုက်လျောညီထွေဖြစ်စေရန် အချိန်ကို မသိရသေးသောကြောင့်၊ အခြေအနေများ မကြာခဏပြောင်းခြင်းသည် အပြန်အလှန်အကျိုးသက်ရောက်မှုဖြစ်စေနိုင်သောကြောင့်၊ ဆိုလိုသည်မှာ "ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု" ဖြစ်သောကြောင့် စကင်န်လုပ်ဆောင်မှုအတွင်း သေးငယ်သောအခြေအနေဘလောက်များကိုသုံးမည့်အစား စကင်န်လုပ်ဆောင်မှုများတစ်လျှောက် အခြေအနေများကို ခွဲခြားရန်ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ စမ်းသပ်မှု၏ ရှုထောင့်အားလုံးသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုကို ထိန်းညှိခြင်းတွင် ပါ၀င်သောကြောင့်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဘာသာရပ်များအတွင်း အခြေအနေများကို ထပ်ခါတလဲလဲ မလုပ်ရန် ရွေးချယ်ခဲ့ပြီး ဘာသာရပ်အများအပြားကို လေ့လာခြင်းထက် အာရုံစိုက်ခဲ့သည်။
fMRI စမ်းသပ်မှုဒီဇိုင်း။ နှစ်သက်ရာအချက်များ (ဖျော်ရည် သို့မဟုတ် ရေ) နှင့် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု (ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော သို့မဟုတ် ခန့်မှန်းမရနိုင်) တို့နှင့်အတူ 2×2 စက်ရုံဒီဇိုင်းကို အသုံးပြုခဲ့သည်။ ဘာသာရပ်များသည် ဖျော်ရည်နှင့်ရေ 0.8 ml boluses ကို ခန့်မှန်း၍မရနိုင်သော သို့မဟုတ် မခန့်မှန်းနိုင်သော အစီအစဉ်တစ်ခုအဖြစ် လက်ခံရရှိခဲ့သည်။ ပွဲနှင့်သက်ဆိုင်သော fMRI ကိုအသုံးပြု၍ ဦးနှောက်တက်ကြွမှုကို နှစ်သက်မှုနှင့် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုတို့အပြင် ၎င်းတို့ကြား အပြန်အလှန်အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ပိုင်းခြားစိတ်ဖြာထားသည်။
ဘာသာရပ်များသည် ပလပ်စတစ်ပြွန်နှစ်ခုမှတစ်ဆင့် သစ်သီးဖျော်ရည်နှင့် ရေ 0.8 မီလီလီတာ၏ ပါးစပ်မှအမှုန့်များကို လက်ခံရရှိခဲ့သည်။ သစ်သီးဖျော်ရည်များကို ပါးစပ်၏ဘယ်ဘက်ခြမ်းမှ စိမ့်ဝင်သွားပြီး ညာဘက်မှရေများနှင့်အတူ ပါးစပ်ပြွန်၏အဆုံးကို လျှာပေါ်၌ အုပ်ထားသည်။ ပြွန်များသည် ∼10 မီတာ ရှည်လျားပြီး စကင်နာခန်းအပြင်ဘက်တွင် ကွန်ပျူတာဖြင့် ထိန်းချုပ်ထားသော ဆေးပြွန်ပန့် (Harvard Apparatus, Holliston, MA) နှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ စကင်န်ဖတ်နေစဉ်အတွင်း ဘာသာရပ်များသည် အခြားမည်သည့်တာဝန်ကိုမျှ မလုပ်ဆောင်ခဲ့ဘဲ စီမံအုပ်ချုပ်ပြီးတိုင်း အရည်ကိုမျိုချရန် ညွှန်ကြားထားသည်။ စကင်ဖတ်စစ်ဆေးချိန်ပြီးနောက်၊ ဘာသာရပ်များကို ၎င်းတို့၏ အရည်အတွက် စိတ်ကြိုက်ရွေးချယ်မှု ပြုလုပ်ခဲ့သည်။
MRI ဒေတာရယူခြင်း။ စကင်န်ဖတ်ခြင်းကို 1.5 Tesla Philips NT စကင်နာပေါ်တွင် လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ကြည်လင်ပြတ်သားမှုမြင့်မားသော T1-အလေးချိန်ရှိသော ခန္ဓာဗေဒစကင်န်ကို ရယူပြီးနောက်၊ ဘာသာရပ်များသည် ဦးနှောက်တစ်ခုလုံးလုပ်ဆောင်နိုင်သော စကင်န်နှစ်ခုစီတွင် 150 စကင်န်နှစ်ခုကို လုပ်ဆောင်နိုင်သည် (ပဲ့တင်သံ-planar ပုံရိပ်ဖော်ခြင်း၊ အရောင်ဖျော့သော ပဲ့တင်သံ၊ ထပ်ခါတလဲလဲအချိန်၊ 2000 msec၊ ပဲ့တင်သံအချိန်၊ 40 msec၊ လှန်လိုက် 90° 64 ၊ 64° သွေးအောက်ဆီဂျင်ပမာဏ-မှီခိုမှု (BOLD) အကျိုးသက်ရောက်မှုကို တိုင်းတာခြင်းအတွက် မီလီမီတာ axial ချပ်များသည် anteroposterior commissural line နှင့်အပြိုင်) ရရှိခဲ့သည် (Kwong et al ။ , 1992; Ogawa et al ။ , 1992) အကွက်များနှင့် ချုပ်နှောင်မှုများဖြင့် ဦးခေါင်းလှုပ်ရှားမှုကို လျှော့ချထားသည်။
ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခြင်း။ ဒေတာကို Statistical Parametric Mapping (SPM99; Wellcome Department of Cognitive Neurology၊ London၊ UK) ဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခဲ့ပါသည်။Friston et al ။ , 1995b) ပထမဦးဆုံးလုပ်ဆောင်မှုစကန်ဖတ်ခြင်းအတွက် ရွေ့လျားမှုပြင်ဆင်ခြင်းကို ကန့်သတ်ဘောင်ခြောက်ခု-တောင့်တင်းသောကိုယ်ထည်အသွင်ပြောင်းမှုဖြင့် အကြောင်းအရာများအတွင်း လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ မျိုချခြင်းသည် သိသိသာသာ ဦးခေါင်းလှုပ်ရှားမှုကို မလွှဲမရှောင်သာ ဖြစ်စေသောကြောင့်၊ အခြေအနေများကြားတွင် ဦးခေါင်းရွေ့လျားမှု သိသိသာသာ ကွဲပြားမှုရှိမရှိ ဆုံးဖြတ်ရန် ရွေ့လျား-ပြင်ဆင်မှု ကန့်သတ်ချက်များကိုလည်း အသုံးပြုခဲ့သည်။ ထို့နောက် ရွေ့လျား-ပြုပြင်ထားသော ပုံများ၏ ပျမ်းမျှအား 24-parameter affine transformation ကို အသုံးပြု၍ တစ်ဦးချင်းစီ၏ 12-slice structural MRI တွင် မှတ်ပုံတင်ခဲ့ပါသည်။ ထို့နောက် ပုံများကို နေရာဒေသအလိုက် ပုံမှန်ဖြစ်အောင် Montreal Neurological Institute (MNI) ပုံစံ (Talairach နှင့် Tournoux, 198812-ပါရာမီတာ affine အသွင်ပြောင်းမှုကို အသုံးချခြင်းဖြင့်၊ ၎င်းနောက်တွင် အခြေခံလုပ်ဆောင်ချက်များကို အသုံးပြု၍ nonlinear warping ဖြင့် (Ashburner နှင့် Friston, 1999) နောက်ပိုင်းတွင် ပုံများကို 8 မီလီမီတာ isotropic Gaussian kernel နှင့် temporal domain တွင် စစ်ထုတ်ထားသော band-pass ဖြင့် နောက်ပိုင်းတွင် ပုံများကို ချောမွေ့အောင် ပြုလုပ်ခဲ့သည်။ ကျပန်း-အကျိုးသက်ရောက်မှုများ၊ ဖြစ်ရပ်နှင့်ဆိုင်သော၊ ကိန်းဂဏန်းဆိုင်ရာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုကို SPM99 (Friston et al., 1995a, 1999) အဆိုပါစမ်းသပ်ချက်ကို 2×2 Factorial ဒီဇိုင်းအဖြစ် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာခဲ့သည်။ ပထမဦးစွာ၊ ဘာသာရပ်တစ်ခုစီအတွက် သီးခြား ယေဘူယျ မျဉ်းနမူနာ (GLM) ကို သတ်မှတ်ပေးထားပြီး ဖြစ်နိုင်သည့် ဖြစ်ရပ် အမျိုးအစား လေးခုကို ကိုယ်စားပြုသည်- ခန့်မှန်းနိုင်သော-နှစ်သက်ဖွယ်အရည်၊ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော-နှစ်သက်ဖွယ်မဟုတ်သော အရည်၊ ခန့်မှန်းမရသော-နှစ်သက်ဖွယ်အရည်နှင့် ခန့်မှန်း၍မရသော-နှစ်သက်ဖွယ်အရည်များ။ အခြေအနေလေးခုတစ်ခုစီအတွက် အဖြစ်အပျက်တစ်ခုစီနှင့် သက်ဆိုင်သည့်အချိန်များရှိသည့် မြစ်ဝကျွန်းပေါ်လုပ်ဆောင်ချက်များ၏ vector လေးခုကို ဖန်တီးထားသည်။ ၎င်းတို့ကို ယေဘုယျ hemodynamic တုံ့ပြန်မှုလုပ်ဆောင်ချက်ဖြင့် ပေါင်းစပ်ပြီး ကော်လံ လေးခု ဒီဇိုင်းမက်ထရစ်ထဲသို့ ထည့်သွင်းခဲ့သည်။ စကင်န်လုပ်ဆောင်မှုတစ်ခုစီ၏ပျမ်းမျှအား voxelwise အခြေခံဖြင့် ဖယ်ရှားခဲ့သည်။ ကျွန်ုပ်တို့သည် နှစ်သက်ရာ၏ အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုများ [ဆန့်ကျင်ဘက်ပုံ (1-11-1)]၊ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု [ဆန့်ကျင်ဘက်ပုံ (၁၁-၁-၁)]၊ နှင့် အပြန်အလှန်အသုံးအနှုန်း [ဆန့်ကျင်ဘက် vector (11-1-1)] တို့နှင့် သက်ဆိုင်သည့် နှစ်ဖက်အပြန်အလှန်ဆန့်ကျင်ရေးပုံသုံးပုံကို တွက်ချက်ထားပါသည်။ အပြန်အလှန်တုံ့ပြန်မှုသည် နှစ်သက်မှု၏အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုကို မည်သို့ပြောင်းလဲစေသည်ကို ဖော်ပြသည်။ ဤတစ်ဦးချင်း ဆန့်ကျင်ဘက်ပုံရိပ်များကို သီးခြားနမူနာတစ်ခုသုံးပြီး ဒုတိယအဆင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာမှုတွင် ထည့်သွင်းထားသည်။ t GLM ရှိ ဝေါဟာရတစ်ခုစီ၏ တစ်ဖက်စီအတွက် စမ်းသပ်မှု (df = 24) (စုစုပေါင်း ဆန့်ကျင်ဘက်ခြောက်ခု)။ ကျွန်ုပ်တို့သည် ဤအကျဉ်းချုပ်စာရင်းအင်းမြေပုံများကို ကန့်သတ်ထားသည်။ p < 0.001 (များစွာသော နှိုင်းယှဉ်မှုများအတွက် အမှားမယွင်းပါ)။ ဤမြေပုံများကို MNI လမ်းညွှန်မှုတွင် ပုံရိပ်ပြတ်သားမှုမြင့်မားသော ဖွဲ့စည်းတည်ဆောက်ပုံပေါ်၌ ထပ်တင်ထားသည်။
သီအိုရီပုံစံ။ fMRI စမ်းသပ်ချက်အား ဒီဇိုင်းရေးဆွဲခြင်းနှင့် ဘာသာပြန်ဆိုခြင်းအတွက် ကိရိယာတစ်ခုအနေဖြင့်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် အကျိုးပေးသော လှုံ့ဆော်မှု၏ မတူညီသော အချိန်ပိုင်းပုံစံများကို ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုကို အတုယူရန် ရှိပြီးသား ဒိုပါမင်းထုတ်လွှတ်မှုဆိုင်ရာ အာရုံကြောကွန်ရက်ပုံစံကို အသုံးပြုခဲ့သည် (ပုံ။2) ဤမော်ဒယ်သည် ဆုလာဘ်ခန့်မှန်းမှုတွင် အမှားအယွင်းများကို တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် synaptically အားဖြည့်ပစ္စည်း ဥပမာ- dopamine ကို ထုတ်လွှတ်ကြောင်း သရုပ်ဖော်သည့် ယာယီခြားနားချက် (TD) ၏နည်းလမ်းကို အခြေခံထားခြင်းဖြစ်သည် (Schultz et al ။ , 1997) ဤမော်ဒယ်ကို ဘက်ဂမ်မွန် (backgammon) ကဲ့သို့သော ရှုပ်ထွေးသော သင်ယူမှုလုပ်ငန်းများအပါအဝင် အသုံးချပရိုဂရမ်အများအပြားတွင် အသုံးပြုထားသည်။ဆူတန်၊ ၁၉၈၈; Tesauro နှင့် Sejnowski၊ 1989) အပြင် များပြားလှသော အေးစက်နေသော စံနှုန်းများတွင် dopamine အာရုံကြောများ၏ လုပ်ဆောင်ချက်ကို အောင်မြင်စွာ ခန့်မှန်းနိုင်သည် (Houk et al ။ , 1995; ဂူ et al ။ , 1995) နှင့် မော်တာစီတန်းခြင်းလုပ်ငန်းများ (Berns နှင့် Sejnowski၊ 1998).
စမ်းသပ်မှု၏ အာရုံကြောကွန်ရက်ပုံစံနှင့် အချက်အလက်လုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသော ဦးနှောက်ဒေသများ။ A၊ လှုံ့ဆော်မှု၏အစီအစဥ်သည် dopaminergic အထွက်အထွက်အပေါ် မည်ကဲ့သို့လွှမ်းမိုးနိုင်သည်ကို ကျွန်ုပ်တို့၏ယူဆချက်အား Diagram မှညွှန်ပြပါသည်။ ဤယူဆချက်တွင်၊ dopaminergic အထွက်နှုန်းပြောင်းလဲမှုများသည် fMRI BOLD တိုင်းတာမှုတွင် တွေ့ရှိနိုင်သောနည်းလမ်းဖြင့် ပစ်မှတ်အာရုံကြောဖွဲ့စည်းပုံများကို လွှမ်းမိုးနိုင်သည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ညွှန်ပြထားပါသည်။ ဖျော်ရည်နှင့် ရေတွင် အာရုံခံမှု နှစ်မျိုးလုံးရှိသည်ကို ပြသသည် (ကန့်သတ်ချိန်မှ မှန်းဆသည်။ဝင်းဒိုးကိုသေတ္တာ) နှင့် ဆုကြေးငွေ ( r လမ်းကြောင်းများ) dopaminergic လုပ်ဆောင်ချက်အပေါ် ၎င်းတို့၏ လွှမ်းမိုးမှုတွင် ဖော်ပြချက်များ။ ဤယူဆချက်မှ မျှော်လင့်ထားသော သွေးလှည့်ပတ်မှုဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုကို ထုတ်ပေးရန်အတွက်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ကန့်သတ်ချိန်ဝင်းဒိုးတစ်ခုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည် (သေးငယ်သောသေတ္တာများ ဖျော်ရည်နှင့် ရေအတွက်) လက်ငင်းဆု၏တန်ဖိုးကို ဆုံးဖြတ်ပေးသောr(t) (ဖျော်ရည်ဖြစ်ပေါ်လျှင် 1၊ ရေဖြစ်ပေါ်ပါက 0.5 နှင့် လှုံ့ဆော်မှုမဖြစ်ပေါ်ပါက 0)။ ဤလှုပ်ရှားမှုသည် ဖျော်ရည်ကို ရေ၏တန်ဖိုးထက် နှစ်ဆဖြစ်အောင် မထင်သလိုသတ်မှတ်ထားသည်။ မော်ဒယ်မှထုတ်ပေးသော အဓိကမျှော်လင့်ချက်အတွက် ၎င်းသည် အရေးမကြီးပါ။B၊ ဖျော်ရည်နှင့် ရေပေးပို့ခြင်း၏ ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော နှင့် ကြိုတင်မှန်းဆ၍မရသော အစီအစဉ်များအတွက် ကြိုတင်ခန့်မှန်းထားသော dopamine အကျိုးသက်ရောက်မှု။ အလျားလိုက်ဝင်ရိုး စကင်န်နံပါတ်ဖြစ်သည်။ ဒေါင်လိုက်ဝင်ရိုး ကာလအပိုင်းအခြားခြားနားမှုပုံစံဖြင့် ခန့်မှန်းထားသော သွေးလှည့်ပတ်မှုဆိုင်ရာ တုံ့ပြန်မှုဖြစ်သည်။ စကေးပေါ်မှာ ဒေါင်လိုက်ဝင်ရိုး ထင်သလို မှတ်သားထားရမည့် အရေးကြီးသောအချက်မှာ ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော ပြေးနှုန်းသည် 0 သို့ တိုးသွားသော်လည်း ခန့်မှန်းမရသော ပြေးနှုန်းသည် တစ်လျှောက်လုံးတွင် ပမာဏမြင့်မားနေသေးသည်။ အချိန်ပိုင်းခြားနားမှုပုံစံ၏ အထွက်နှင့်အတူ ဟေမိုဒိုင်းနမစ်တုံ့ပြန်မှု ကာနေးလ်ကို ပေါင်းစပ်ခြင်းဖြင့် ခြေရာခံများကို ထုတ်ပေးသည်။ လှုံ့ဆော်မှုများသည် ကြိုတင်မှန်းဆ၍မရသည့်အခါ ပျမ်းမျှ BOLD တုံ့ပြန်မှု ပိုကောင်းမည်ဟု အကြံပြုထားသည်။
အတိုချုပ်အားဖြင့်၊ TD သင်ယူမှုသည် မူလယူဆချက်နှစ်ခုအပေါ် မူတည်သည်။ ပထမဦးစွာ၊ ပေးထားသော အာရုံကြောပတ်လမ်းတစ်ခုတွင် ကာလတိုအတွင်း လိုက်လျောညီထွေဖြစ်အောင် လုပ်ဆောင်ခြင်းသည် အနာဂတ်ဆုလာဘ်များအားလုံး၏ လျှော့စျေးပေါင်းလဒ်ကို ခန့်မှန်းခြင်းပန်းတိုင်ဖြင့် ဖြစ်ပေါ်ပါသည်။ ဆုတစ်ခု၏အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်သည် ၎င်းရရှိသည့်အကြောင်းအရာအပေါ် မူတည်သည်။ အပြုသဘောဆောင်သော ဆုလာဘ်တစ်ခုသည် အပြုအမူတစ်ခုခုကို တိုးပွားစေပါက ၎င်းအား အပြုသဘောဆောင်သော အားဖြည့်ပေးသူဟု မှတ်ယူသည်။ တိရစ္ဆာန်၏အတွင်းပိုင်းအခြေအနေပေါ်မူတည်၍ တူညီသောဆုလာဘ်သည် အပြုအမူတစ်ခုအား အားဖြည့်ပေးမည်မဟုတ်ပေ။ ယေဘုယျအားဖြင့် သဘာဝမကျသော fMRI စမ်းသပ်မှု၏အခြေအနေတွင်၊ ရေ သို့မဟုတ် သစ်သီးဖျော်ရည်ကဲ့သို့ ရင်းနှီးသော အရသာရှိသော အရာတစ်ခုသည် နှစ်သက်ဖွယ်အဖြစ် ခံစားခဲ့ရပြီး ထို့ကြောင့် ဆုလာဘ်တစ်ခုဖြစ်သည်။ ဒုတိယ၊ ဆုလာဘ်ခန့်မှန်းချက်များသည် လှုံ့ဆော်မှုအစုတစ်ခု၏ လက်ရှိကိုယ်စားပြုမှုပေါ်တွင်သာ မူတည်ပါသည်။ နှိုးဆွမှုကိုယ်စားပြုမှုသည် ပုံစံတွင်အတန်ငယ်ထင်သလိုဖြစ်ပြီး၊ ၎င်းတွင်အချိန်ကာလတစ်လျှောက်လုံးနောက်ပြန်သောကိုယ်စားပြုမှုအချို့၊ ဆိုလိုသည်မှာ လှုံ့ဆော်မှုခြေရာခံတစ်ခုပါဝင်သည်။ ရေ သို့မဟုတ် သစ်သီးဖျော်ရည်ကဲ့သို့သော အရာများအတွက် အာရုံခံအတိုင်းအတာ (ဥပမာ- လျှာပေါ်တွင် အပူချိန်နှင့် ထိတွေ့မှု) နှင့် သာယာမှုအဖြစ် ခံစားရသည့် ပကတိအကျိုးပေးသည့် နှစ်မျိုးလုံး ရှိသည်။ ထို့ကြောင့် အရည်ပို့ဆောင်မှု၏ ထိတွေ့မှုအတိုင်းအတာကို ကြားနေနှင့် အကျိုးပေးသည့်အတိုင်းအတာနှင့် ကွဲပြားသည်ဟု သုံးသပ်ရန် ကျိုးကြောင်းဆီလျော်ပါသည်။ အလားတူ၊ ဤကွဲပြားသည့်အတိုင်းအတာများကို fMRI ဖြင့် ပုံရိုက်နိုင်သည့် မတူညီသော ဦးနှောက်ဆားကစ်များဖြင့် လုပ်ဆောင်သည်ဟု ယူဆရသည်။ fMRI ဖြင့်ရရှိသော တိုင်းတာမှုနှင့် တူညီသော အတိုင်းအတာတစ်ခုသို့ မော်ဒယ်အထွက်အား မြေပုံဆွဲရန်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် ventral striatum နှင့် nucleus accumbens တို့တွင် ပေါင်းစည်းထားသည့် ကြားနေနှင့် အကျိုးပေးလမ်းကြောင်း နှစ်ခုလုံး၏ ရလဒ်များကို အတိုချုံးဖော်ပြပါသည်။ ယင်းအတွက် တိုက်ရိုက်အထောက်အထားမရှိကြောင်း ကျွန်ုပ်တို့အသိအမှတ်ပြုပြီး တိကျသော receptor ပေါ်မူတည်၍ dopamine သည် အာရုံကြောဆိုင်ရာလုပ်ဆောင်မှုအပေါ် ပြောင်းလဲနိုင်သောအကျိုးသက်ရောက်မှုများရှိနိုင်သည်။ အတိအကျ စမ်းသပ်ထားသော ဒီဇိုင်းကို Matlab 5.3 (MathWorks, Natick, MA) ဖြင့် ပုံဖော်ထားသည့် မော်ဒယ်သို့ ထည့်သွင်းထားပါသည်။ putative dopamine neurons နှင့် ၎င်းတို့၏ projection sites နှစ်ခုလုံးနှင့် သက်ဆိုင်သည့် outputs များကို ခန့်မှန်း၍မရသော ပြေးလွှားမှုများအတွက် တွက်ချက်ထားသည် (ပုံ။ 2).
ကျွန်ုပ်တို့၏ ဒီဇိုင်းနှင့် နောက်ဆက်တွဲ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်များကို ရှင်းပြရန် ကျွန်ုပ်တို့၏ ယာယီခြားနားချက်ပုံစံကို အသုံးပြုခြင်း (အောက်တွင်) သည် ဆက်စပ်အပြုအမူဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုများ လုပ်ဆောင်နေသော မျောက်ဝံများရှိ dopaminergic neurons များတွင် spike output အပြောင်းအလဲများကို ဖော်ပြရာတွင် ၎င်း၏ယခင်အောင်မြင်မှုအပေါ် အခြေခံ၍ စာဖတ်သူများကို သတိပြုသင့်သည်။ လုံလောက်နိုင်သော အခြားသော တွက်ချက်မှုဆိုင်ရာ ဖော်ပြချက်များလည်း ရှိသေးသည်။
ရလဒ်
စကင်န်ဖတ်ပြီးနောက်၊ လှုံ့ဆော်မှုနှစ်ခုအတွက် ၎င်းတို့၏ နှစ်သက်ရာအကြောင်းအရာများကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ ဘာသာရပ် 25 ခုအနက် ဆယ့်ရှစ်ခု (72%) နှစ်သက်သောဖျော်ရည်နှင့် ကျန်ရှိသော နှစ်သက်ရာရေ။ ဘာသာရပ်အများစုသည် တစ်စုံတစ်ခု သို့မဟုတ် အခြားတစ်ခုအတွက် ကွဲပြားသောဦးစားပေးမှုတစ်ခုရှိသော်လည်း ယင်းကို အရေအတွက်သတ်မှတ်ရန် ၎င်းတို့အား ကျွန်ုပ်တို့မတောင်းဆိုခဲ့ပေ။ စကင်န်ဖတ်စဉ်အတွင်း သိသာထင်ရှားသော ဦးခေါင်းလှုပ်ရှားမှုရှိခဲ့သော်လည်း၊ လှုံ့ဆော်မှုတစ်ခုစီတွင် ဘာသာပြန်ဆိုမှုများနှင့် လှည့်ပတ်မှုအားလုံးသည် ယေဘုယျအားဖြင့် သေးငယ်ပြီး အခြေအနေများကြား သိသိသာသာကွဲပြားခြင်းမရှိပါ။ ဥပမာအားဖြင့်၊ နှိုးဆွမှုတစ်ခုစီနှင့်ဆက်စပ်သော ပျမ်းမျှ ± SD ဘာသာပြန်ဆိုမှုသည် ခန့်မှန်းနိုင်သောအခြေအနေတွင် 0.041 ± 0.069 မီလီမီတာဖြစ်ပြီး ခန့်မှန်းမရသောအခြေအနေတွင် 0.044 ± 0.069 မီလီမီတာ (တွဲထားသည် t စမ်းသပ်မှု;p = 0.853) ။
နှစ်သက်သောအရည်ကို ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုသည် နှစ်သက်ဖွယ်မဟုတ်သောအရည်နှင့် ပတ်သက်သည့် ကွဲပြားမှုအနည်းငယ်သာရှိသော လုပ်ဆောင်ချက်အနည်းငယ်ကို ပြသသည် (ဇယား1) nucleus accumbens၊ hippocampus သို့မဟုတ် medial prefrontal cortex ကဲ့သို့သော ဂန္တဝင်ဆုပေးသည့် ဒေသများတွင် သိသာထင်ရှားသော လုပ်ဆောင်ချက်ခြားနားချက်ကို ကျွန်ုပ်တို့ မတွေ့ရှိရပါ။ နှစ်သက်ရာ > မနှစ်သက်သောများအတွက် အဓိကလုပ်ဆောင်မှုပြောင်းလဲမှုသည် ပါးစပ်နှင့်လျှာဧရိယာအနီးရှိ somatosensory cortex တွင် ဖြစ်ပွားခဲ့သည် (t = 4.19၊ MNI သြဒိနိတ်များ၊ −60၊ −12၊ 16)။
တိုင်းတာမှုလုပ်ဆောင်မှုတွင် သိသာထင်ရှားသောပြောင်းလဲမှုများကိုပြသသည့် ဦးနှောက်ဒေသများ (p < 0.001 မမှန်ကန်ပါ ၊ အမှတ်အသားမှလွဲ၍ အစုအဝေးအရွယ်အစား >10 voxels၊
ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု၏ အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုသည် နှစ်သက်မှု၏အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုထက် သိသိသာသာကြီးသည် (ပုံ။ 3) ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော ပြေးခြင်းနှင့် ဆက်စပ်၍ ခန့်မှန်းမရနိုင်သော ပြေးခြင်းအတွက်၊ nucleus accumbens များပါ၀င်သည့် medial orbitofrontal cortex ၏ ကျယ်ပြန့်သော ကျယ်ပြန့်သော ကျယ်ပြန့်သော အပြန်အလှန်လှုပ်ရှားမှုကို တွေ့ရှိရသည် (ဇယား 1) လှုံ့ဆော်မှု၏နောက်ဆက်တွဲနေရာများသည် thalamus နှင့် ညာဘက် cerebellum ၏ဘယ်ဘက်အလယ်အလတ်ရှိ နျူကလိယနှစ်ခုလုံးတွင် parietal cortex နှစ်ခုလုံးနှင့် paracentrally နှင့် သေးငယ်သော focal activation များပါဝင်သည်။ ဤဒေသများအနက်မှ တစ်ခုမှ ဦးစားပေးမှု၏ အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုနှင့် ထပ်နေခြင်းမရှိသောကြောင့် ၎င်းတို့ကို ဦးစားပေးမှုမခွဲခြားဘဲ ကြိုတင်မှန်းဆမရသော လှုံ့ဆော်မှုများဖြင့် စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ကြိုတင်မှန်းဆမရနိုင်သော ပြေးခြင်းနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ခန့်မှန်းနိုင်သော ပြေးခြင်းအတွက်၊ ညာဘက်တွင်ရှိသော temporal gyrus ၏ ဧရိယာအပြင် ဘယ်ဘက် precentral gyrus နှင့် ညာဖက်ခြမ်းရှိ orbitofrontal cortex တို့တွင် ဆုံမှတ်လှုပ်ရှားမှုများကို လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။
ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှု၏ အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုမှာ ဆုလာဘ်နှင့်ဆက်စပ်သောဒေသများသည် ခန့်မှန်းမရသောလှုံ့ဆော်မှုများအတွက် ပိုမိုကြီးမားသောတုံ့ပြန်မှုရှိကြောင်းပြသခဲ့သည်။ A၊ (0၊ 4၊ −4) တွင် ဗဟိုပြုထားသော လေယာဉ်များသည် အပြန်အလှန် နျူကလိယ အက်စီဘန်များ/ ventral striatum (NAC) နှင့် အပြန်အလှန် သာလွန်သော parietal cortex တို့သည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော အခြေအနေတွင် ပိုမိုတက်ကြွပါသည်။ Bမှန်ကန်သော သာလွန်သော temporal gyrus ရှိ သေးငယ်သော ဒေသသည် ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် အတော်လေး ပိုမိုအသက်ဝင်လာပါသည်။ ထူးထူးခြားခြား သတ်မှတ်ချက်တွေ ရှိတယ်။p < 0.001 နှင့် အတိုင်းအတာ > 10 ဆက်တိုက် voxels ။
နှစ်သက်မှုနှင့် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုတို့ကြား အပြန်အလှန်အကျိုးသက်ရောက်မှုတစ်ခုသည် ပင်မသက်ရောက်မှုနှစ်ခုလုံးမှ သီးခြားမွမ်းမံထားသော အခြားအကျိုးသက်ရောက်မှုတစ်ခုအား ပြုပြင်ပြောင်းလဲထားသည့် နယ်ပယ်များကို ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားသည်။ ညာဘက်အင်ဆူလာ၊ ဘယ်ဘက်အနောက်ဘက်ရှိ စီဂူလိတ်နှင့် ညာဘက် cerebellum တို့သည် ဆန့်ကျင်ဘက် (ဦးစားပေး-မနှစ်သက်သော) × (ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော-မခန့်မှန်းနိုင်သော) ခြားနားမှုများအတွက် သိသာထင်ရှားသော အပြန်အလှန်တုံ့ပြန်မှုကို ပြသထားသည်။ ဆန့်ကျင်ဘက် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော (ဦးစားပေး-မနှစ်သက်သော) × (ခန့်မှန်း၍မရသော- ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော) တွင် သိသာထင်ရှားသော လှုပ်ရှားမှုများကို ဖော်ပြမထားပေ။ p < 0.001 အဆင့်; သို့သော်၊ ဘယ်ဘက် အထက်တန်းစား gyrus ရှိ ဒေသငယ် (MNI သြဒိနိတ်များ၊ −48၊ −4၊ −16) သည် အရေးပါပါသည်။ p < 0.01 အဆင့် (t = 3.15) ။
ခန့်မှန်းမရသောဆုလာဘ်များသည် ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော အရာများထက် ဒိုပါမင်းထုတ်လွှတ်မှုကို ပိုမိုဖြစ်ပေါ်စေသည်ဟု ကွန်ပျူတာ တုပခြင်းမှ အကြံပြုထားသည် (ပုံ။2 B) ဆုလာဘ်များကို ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သည့်အခါ၊ လှုံ့ဆော်မှုတစ်ခုစီသည် နောက်ဆက်တွဲတစ်ခုကို ပြီးပြည့်စုံစွာ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်ပြီး dopamine ဖြင့် ဖျန်ဖြေသည်ဟု ယူဆရသည့် အမှားအချက်ပြမှုသည် တဖြည်းဖြည်း လျော့နည်းလာသည်။ ဆုလာဘ်များသည် ကြိုတင်မှန်းဆ၍မရသောအခါ၊ စနစ်သည် သင်ယူရန် အခွင့်အလမ်းမရှိသည့်အပြင် လှုံ့ဆော်မှုတစ်ခုစီအတွက် တုံ့ပြန်မှုက ပိုကြီးသည်။
ဆွေးနွေးရန်
ကျွန်ုပ်တို့၏ရလဒ်များသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုနှင့် နှစ်သက်ဖွယ်အကြောင်းအရာဆိုင်ရာ အစီရင်ခံစာများအတွက် ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုတွင် စိတ်ဝင်စားဖွယ်ခွဲခြားမှုကို ပြသခဲ့သည်။ ဦးစားပေးမှုအပေါ် ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုသည် သီးသန့် cortical ဖြစ်သည်၊ သို့သော် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုအပေါ် တုံ့ပြန်မှုသည် midbrain dopaminergic neurons များ၏ပစ်မှတ်ဟုလူသိများသော ဆုပေးစနစ်များ၏ သီးခြားအသက်သွင်းမှုကို ပြသခဲ့သည်။ ဤဆုပေးသည့်နေရာများကို အသက်သွင်းခြင်းသည် လူသားများအတွက် နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်သည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ယူဆပါက၊ ဤရှာဖွေတွေ့ရှိချက်သည် နှစ်သက်ဖွယ်အစီအရင်ခံစာအား အေးစက်နေသောအပြုအမူများ၏ အားကောင်းသည့်အဆုံးအဖြတ်များဖြစ်သည်ဟု သိကြသော အာရုံကြောဆားကစ်များနှင့် ကွဲကွာသွားနိုင်ကြောင်း အကြံပြုထားသည်။
ရေနှင့် သစ်သီးဖျော်ရည် နှစ်ခုစလုံးသည် ဦးနှောက်တစ်လျှောက် သိသာထင်ရှားသော လှုပ်ရှားဆောင်ရွက်မှုများကို ဖြစ်စေပြီး ဤတုံ့ပြန်မှုအချို့သည် လုပ်ငန်း၏ မော်တာအသွင်အပြင်ကြောင့် ဖြစ်သော်လည်း၊ ဤဒေသများ၏ သီးခြားအပိုင်းခွဲများကို နှစ်သက်မှုနှင့် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုအတိုင်းအတာအဖြစ် ပြိုကွဲသွားခဲ့သည်။ နှစ်သက်ရာအကျိုးသက်ရောက်မှုကို အာရုံခံလုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့်ဆက်စပ်သော ကော်တီယံဒေသများတွင် ကန့်သတ်ထားပြီး နှစ်သက်သောလှုံ့ဆော်မှုသည် အဆိုပါဒေသများတွင် ပိုမိုအသက်ဝင်လာစေသည်။ ဤနေရာများသည် လျှာလှုပ်ရှားမှုအတွင်း အသက်သွင်းနိုင်သည်ဟု သိထားသော sensorimotor cortex အနီးတွင်တည်ရှိသည် (Corfield et al.၊ 1999) မျိုချခြင်း (Hamdy et al.၊ 1999) လျှာလှုပ်ရှားမှုကို ဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှုဆိုင်ရာ ယခင်လုပ်ဆောင်မှုတွင်၊ cerebellum ၏ အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုမှာ သိသိသာသာ မရှိတော့သည်ကို တွေ့ရှိရသည်။ ကွဲပြားသောဦးနှောက်တုံ့ပြန်မှု ၊ ဆိုလိုသည်မှာ၊ ဦးစားပေး-မနှစ်သက်သော၊ လှုပ်ရှားမှု၏ ဘုံဒေသများကို ဖယ်ရှားသည်၊ ထို့ကြောင့်၊ cerebellar activation မရှိခြင်းသည် ကွဲပြားသောလျှာလှုပ်ရှားမှုများသည် subjective preference အတွက် cortical activation ပုံစံ၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်ဖွယ်မရှိဟု အကြံပြုပါသည်။ somatosensory ဒေသသည် ဖော်ပြထားသော နှစ်သက်ရာနှင့် ဆက်စပ်နေသည်ဟူသော အချက်သည် လှုံ့ဆော်မှုနှစ်ခုအတွက် မတူညီသော အာရုံကြောဆိုင်ရာ လုပ်ဆောင်မှုအချို့ ဖြစ်ပေါ်နေကြောင်း ညွှန်ပြနေသည်။ ၎င်းသည် မူလအာရုံခံ စီမံဆောင်ရွက်သည့်နေရာ၌မဟုတ်ဘဲ ရှေးရိုးဆုပေးသည့်နေရာများတွင် ထင်ရှားနေခြင်းမှာ အံ့သြစရာဖြစ်သည်။ ဘာသာရပ်တစ်ခုအား ၎င်းတို့၏ စိတ်ကြိုက်အဖြစ် သတ်မှတ်ရန် အတင်းအကျပ်ခိုင်းစေသော်လည်း အရည်နှစ်မျိုးစလုံးကို နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်စေရန် ရည်ရွယ်ချက်ရှိရှိ ရွေးချယ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်ပြီး ဆန့်ကျင်ဘက်တစ်ခုနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သည်။ အရည်နှစ်မျိုးစလုံးသည် ယေဘူယျအားဖြင့် နှစ်သက်ဖွယ်ဖြစ်သောကြောင့်၊ နှစ်သက်ရာအကျိုးသက်ရောက်မှုသည် ဆုပေးဒေသများတွင် သိသာထင်ရှားသော လုပ်ဆောင်ချက်ကွာခြားမှုကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်လောက်အောင် ပြင်းထန်မည်မဟုတ်ပေ။ ၎င်းသည် ဦးနှောက်အလယ်ပိုင်းတွင် ဒိုပါမင်း အာရုံကြောများကို အမုန်းပွားစေသော လှုံ့ဆော်မှုထက် နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသော လှုံ့ဆော်မှုထက် နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသော လှုံ့ဆော်မှုဖြင့် ဦးစားပေးလုပ်ဆောင်ကြောင်း တွေ့ရှိချက်များနှင့် ကိုက်ညီလိမ့်မည် (Mirenowicz နှင့် Schultz, 1996) မည်သို့ပင်ဆိုစေကာမူ၊ ကျွန်ုပ်တို့၏တွေ့ရှိချက်များသည် ရိုးရှင်းသောဆုကြေးမှ အစီအစဥ်ပိုင်းခြားနားမှုကို အကြံပြုထားပြီး၊ "လိုချင်ခြင်း" သည် "နှစ်သက်ခြင်း" နှင့်မတူကြောင်း ယခင်ယူဆချက်များအား ထောက်ခံပေးပါသည်။Robinson နဲ့ Berridge, 1993).
နှစ်သက်မှု၏အကျိုးသက်ရောက်မှုနှင့်မတူဘဲ၊ ကြိုတင်မမှန်းဆနိုင်မှုသည် nucleus accumbens၊ thalamus နှင့် medial orbitofrontal cortex တို့တွင် လုပ်ဆောင်မှုနှင့် သိသာထင်ရှားသော အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုအဖြစ် ဆက်နွယ်နေပါသည်။ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုသည် မှန်ကန်သော သာလွန်ကောင်းမွန်သော ဓမ္မတာရာဂရူရပ်ရှိ လှုပ်ရှားမှုနှင့် ကြီးကြီးမားမား ဆက်စပ်နေသည်။ ယခင်ဒေသများသည် လူသိများသော ဒိုပါမင်းပြွန်ဆိုဒ်များနှင့် နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေသည် (Koob, 1992; Cooper က et al ။ , 1996) ကြိုတင်မမှန်းဆနိုင်သော၊ ဦးစားပေးမဟုတ်သော၊ ဤဆုပေးသည့်နေရာများတွင် လုပ်ဆောင်မှုများနှင့် ဆက်နွယ်နေသည်မှာ အနည်းငယ် အံ့သြစရာပင်။ ဤဒေသများရှိ တိုးမြှင့်လုပ်ဆောင်မှုသည် ပျော်ရွှင်မှုနှင့် ဆက်စပ်နေပါက၊ ခန့်မှန်းမရသောဆုလာဘ်များသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော အရာများထက် ပို၍ ပျော်ရွှင်ဖွယ်ကောင်းသည်ဟု ကောက်ချက်ချနိုင်ပါသည်။ သို့သော်လည်း ဘာသာရပ်အများစုသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သော နှင့် ခန့်မှန်းမရနိုင်သော အခြေအနေများကြား ခြားနားချက်ကို ပိုင်းခြား၍မရပေ။ ကြိုတင်မမှန်းဆနိုင်သော ဆုလာဘ်များသည် ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်သော အရာများထက် ပို၍ ပျော်ရွှင်ဖွယ်ကောင်းလျှင် သို့မဟုတ် အပြန်အလှန်အားဖြင့် ယင်းသည် မသိစိတ်အဆင့်တွင် ဖြစ်ပေါ်နေရမည်ဖြစ်သည်။ အခြားရှင်းပြချက်တစ်ခုက ဒိုပါမင်းသည် မမျှော်လင့်ထားသော ဆုလာဘ်များဆီသို့ ပမာဏများပြားစွာ ထုတ်လွှတ်သည်ဟု ယူဆသည် (ဂူ et al ။ , 1996; Schultz et al ။ , 1997;Schultz, 1998) Dopamine သည် neuronal excitability ကို လျော့ကျစေသည် (Cooper က et al ။ , 1996) နှင့် microvasculature ကို တိုက်ရိုက် ကျဉ်းစေသည် (Kriser et al.၊ 1998) သို့သော် တိုးပွားလာသော လှုပ်ရှားမှုသည် ကိုကင်း၏ သဘောတရားအရ ပျော်ရွှင်မှုနှင့်လည်း ဆက်စပ်နေပါသည်။Breiter et al ။ , 1997) ဤတွေ့ရှိချက်များအရ ကျွန်ုပ်တို့၏ မှန်းဆမရသော ကိန်းဂဏန်းများ တိုးလာခြင်းသည် ဒိုပါမင်းထုတ်လွှတ်မှု တိုးလာခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေနိုင်သည်၊ အကြောင်းမှာ VTA မှ ပရောဂျက်များကို လက်ခံရရှိခြင်းကြောင့် သို့မဟုတ် ၎င်းသည် မော်ဒယ်ရလဒ်များနှင့် ကိုက်ညီမည့် VTA ထံမှ ခန့်မှန်းချက်တစ်ခု ရရှိသောကြောင့် ဖြစ်နိုင်သည်။ ဤအဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက်ကို အရေးကြီးသောအချက်နှစ်ချက်ဖြင့် ထိန်းချုပ်ထားသင့်သည်- (၁) BOLD signal တွင် ပြောင်းလဲမှုများဆီသို့ dopaminergic ထုတ်လွှင့်မှုကို တိုးမြှင့်ပေးမည့် ယန္တရားများကို မသိရသေးပါ၊ (၂) ကျွန်ုပ်တို့တွင် dopaminergic ထုတ်လွှင့်မှု၏ သီးခြားအတိုင်းအတာမရှိပါ၊ BOLD တုံ့ပြန်မှုတွင်သာ အပြောင်းအလဲများရှိသည်။ dopaminergic လုပ်ဆောင်မှုတွင် သွယ်ဝိုက်သောနည်းဖြင့် ပြောင်းလဲမှုများကို ကျွန်ုပ်တို့ စောင့်ကြည့်နေသည့် ဖြစ်နိုင်ခြေသည် စိတ်လှုပ်ရှားဖွယ်ဖြစ်သော်လည်း fMRI စမ်းသပ်မှုတွင် ပြတ်ပြတ်သားသား ဆုံးဖြတ်၍မရပါ။ သို့သော်၊ ငွေကြေးမက်လုံးပေးမှုအခြေအနေများအောက်တွင် dopamine သည် ventral striatum သို့ထုတ်လွှတ်သောpositron emission tomography ကိုအသုံးပြုထားသောယခင်တွေ့ရှိချက်များနှင့်ကိုက်ညီသည် (Koepp et al ။ , 1998) ကြိုတင်မခန့်မှန်းနိုင်မှု၏ ချဲ့ထွင်မှုအကျိုးသက်ရောက်မှုနှင့်အတူ၊ ၎င်းသည် အာရုံကြောဆိုင်ရာ “အမြတ်” ပေါ်တွင် dopamine ၏ယူဆချက်သက်ရောက်မှုများနှင့်လည်း ကိုက်ညီသည် (Cohen နှင့် Servan-Shreiber၊ 1992) နောက်ဆုံးရလဒ်အနေဖြင့် အချို့ဒေသများ တိုးလာပြီး အခြားဒေသများ လျော့နည်းသွားမည်ဖြစ်သည်။
တိကျသောဒေသများသည် ခံနိုင်ရည်ရှိသောလုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ဆက်စပ်နေသော ဦးနှောက်ဒေသများနှင့် ဆက်စပ်မှုရှိသော တိကျသောဒေသများဖြစ်သည်။ nucleus accumbens အပြင် medial orbitofrontal cortex သည် မှန်းလို့မရနိုင်သော အဓိကအကျိုးသက်ရောက်မှုကို ပြသခဲ့သည်။ ဤဒေသကို အရသာခံစားခြင်း၏ အကျိုးနှင့် ဘက်မလိုက်သော ရှုထောင့်နှစ်ခုလုံးကို ပေါင်းစပ်ရန် မျောက်ဝံများတွင် ပြသထားပြီး ဤလှုံ့ဆော်မှု၏ လှုံ့ဆော်မှုတန်ဖိုးများကို အဓိကအားဖြင့် ထင်ဟပ်စေသည်ဟု ယူဆသည် (Rolls, 2000) ဤဒေသတွင် ဆုအတွက် နှိုင်းရအကြိုက်ကို ခွဲခြားထားသော နူရွန်များပါရှိသည် (Tremblay နှင့် Schultz, 1999) orbitofrontal cortex သည် ပုံမှန်အားဖြင့် fMRI ဖြင့် ပုံရိပ်ဖော်ရန် ခက်ခဲသည် ၊ နှာခေါင်း sinuses များမှ ခံနိုင်ရည်ရှိသော ပစ္စည်းများ (Ojemann et al., 1997) သို့သော်၊ ကျွန်ုပ်တို့သတ်မှတ်ထားသောဒေသသည် ယေဘုယျအားဖြင့် သာလွန်ကောင်းမွန်ပြီး သာမာန် ရှေးဟောင်းပစ္စည်းတည်နေရာထက် သာလွန်သည်။ သာယာသောအရသာကို တုံ့ပြန်နိုင်သော ဤဒေသကို ယခင်က တွေ့ရှိခဲ့သည် (Francis က et al ။ , 1999) သာလွန်သော parietal lobe တွင်ရှိသော ဒုတိယနေရာသည် အလုပ်၏အကျိုးရှိသော အသွင်အပြင်များနှင့် ဆက်စပ်နေမည်မဟုတ်သော်လည်း အာရုံပြောင်းလဲမှုများ၏ရလဒ်ဖြစ်သည်။ ဤဒေသသည် ယခင်က အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ အာရုံစူးစိုက်မှုတွင် သက်ရောက်မှုရှိခဲ့ပြီး အထူးသဖြင့် မျှော်လင့်ချက်ချိုးဖောက်မှုများအတွင်း (Nobre et al ။ , 1999) ဘယ်ဘက် temporal cortex မှ အခြားဒေသသည် မှန်းမရသော နယ်နိမိတ်မျဉ်းအား သိသာထင်ရှားသော အတိုင်းအတာတစ်ခု ပြသခဲ့သည်။ မကြာသေးမီက fMRI စမ်းသပ်မှုများတွင် ဘယ်ဘက် temporal lobe သည် ဆက်တိုက်လှုံ့ဆော်မှု၏ ကြိုတင်မှန်းဆနိုင်မှုကို လုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်နေသည် (Bischoff-Grethe et al., 2000) ဤနေရာတွင်၊ ဤဒေသသည် လှုံ့ဆော်မှု valence မရှိဘဲ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုကို ယေဘူယျစောင့်ကြည့်မှုတစ်ခု လုပ်ဆောင်နိုင်သည်ဟု အကြံပြုခြင်းဖြင့် ကြားနေလှုံ့ဆော်မှုမှ နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းသော လှုံ့ဆော်မှုအထိ ဤယခင်တွေ့ရှိချက်များကို တိုးချဲ့ထားသည်။
တိုက်ရိုက် သို့မဟုတ် ပြုပြင်ပြောင်းလဲမှုပုံစံဖြင့် တုံ့ပြန်ခြင်းအဖြစ် ကျွန်ုပ်တို့သတ်မှတ်ထားသော ဦးနှောက်ဒေသများသည် ငွေကြေးဆုလာဘ်အတွက် စမ်းသပ်မှုများစွာတွင် သက်ရောက်မှုရှိသည်။ ငွေသည် လူသားများအတွက် ဆုလာဘ်ဖြစ်နိုင်သော်လည်း ၎င်းသည် ရှုပ်ထွေးသောအေးစက်မှုမှတစ်ဆင့် အဆိုပါဂုဏ်သတ္တိများကို ရယူထားသောကြောင့်သာ အားဖြည့်ပေးခြင်းဖြစ်သည်။ ကိုကင်းသည် သဘာဝအားဖြည့်ပေးသူများထက် မတူညီသော နျူရွန်များပေါ်တွင် လုပ်ဆောင်ကြောင်း တွေ့ရှိချက်နှင့် ဆင်တူသည် (Carelli et al ။ , 2000) ၊ ငွေကဲ့သို့သော အေးစက်နေသော အားဖြည့်ပစ္စည်းများသည် အစားအစာနှင့် ရေကဲ့သို့ သဘာဝအားဖြည့်ပစ္စည်းများထက် မတူညီသော အာရုံကြောစနစ်များတွင် လုပ်ဆောင်နိုင်သည် ။ ventral striatum နှင့် midbrain နှစ်ခုလုံးရှိ လုပ်ဆောင်ချက်များသည် ငွေကြေးဆုကြေးငွေ၏ ပကတိအဆင့်များနှင့် ဆက်နွယ်နေပါသည် (Thut et al ။ , 1997;Delgado et al ။ , 2000; Elliott သည် et al ။ , 2000; Knutson et al ။ , 2000) ကျွန်ုပ်တို့၏ ရလဒ်များတွင် သိသိသာသာ ပျက်ကွက်သည့် တွေ့ရှိချက်တစ်ခု။ ယခင်က ဖော်ပြခဲ့သည့်အတိုင်း၊ ဖျော်ရည်နှင့် ရေ နှစ်မျိုးလုံးသည် နှစ်သက်ဖွယ်ကောင်းပြီး သီအိုရီစံနမူနာတွင် အနည်းငယ်ကွာခြားသည်ဟု ကျွန်ုပ်တို့ယူဆသော်လည်း ပကတိဆုအတွက် သိသိသာသာ ကွာခြားမှု မရှိနိုင်ပေ။ ထို့အပြင်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် မည်သည့် ဆန့်ကျင်ဘက်လှုံ့ဆော်မှု သို့မဟုတ် အနုတ်လက္ခဏာဆုလာဘ်အဖြစ် အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုနိုင်သည့် မည်သည့်အရာကိုမျှ မသုံးခဲ့ဘဲ၊ ဤခြားနားချက်ကိုလည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြနိုင်သည်။ စိတ်ဝင်စားစရာမှာ၊ ကျွန်ုပ်တို့သတ်မှတ်ထားသော ဒေသများသည် တိုက်ရိုက်အကျိုးသက်ရောက်မှု သို့မဟုတ် မှန်းမရသောအားဖြင့် ချဲ့ထွင်ထားသည့် ဒေသများနှင့် ဆက်စပ်နေပြီး ယခင်က ငွေကြေးဆုလာဘ်၏ ဆက်စပ်မှီခိုမှုအပေါ် အထိခိုက်မခံသော ယခင်ကတွေ့ရှိခဲ့သည့် ဒေသများနှင့် ဆက်စပ်နေသည် (ရော်ဂျာ et al ။ , 1999; Elliott သည် et al ။ , 2000) အထူးသဖြင့်၊ subgenual cingulate နှင့် medial thalamus နှစ်ခုစလုံးသည် ကျွန်ုပ်တို့၏လေ့လာမှုတွင် မှန်းမရသောအခြေအနေများနှင့် ဆက်နွယ်နေပြီး ဆက်စပ်မှုအပေါ် မူတည်နေကြောင်း တွေ့ရှိခဲ့သည်။ Elliott et al ။ (၂၀၀၀)၊.
ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုသည် နှစ်သက်မှု၏အကျိုးသက်ရောက်မှုကို ပြုပြင်ပြောင်းလဲထားသောကြောင့်၊ ခန့်မှန်းနိုင်သည့်အလားအလာအရင်းအမြစ်များကို ပိုင်းခြားရန် အရေးကြီးပါသည်။ ရှေးရိုးအအေးစက်စမ်းသပ်မှုတစ်ခုတွင်၊ ကြားနေလှုံ့ဆော်မှုတစ်ခုသည် ဆုလာဘ်ကို မီသည်။ လေ့ကျင့်သင်ကြားပြီးနောက်၊ ယခင်က ကြားနေနှိုးဆွမှုသည် ကြိုတင်ခန့်မှန်းသူ သို့မဟုတ် ကန့်သတ်ထားသော လှုံ့ဆော်မှုဖြစ်လာသည်။ fMRI တွင် ပါးစပ်လှုံ့ဆော်မှုအသုံးပြုခြင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်အနည်းငယ်သာရှိသောကြောင့်၊ မတူညီသောပါးစပ်လှုံ့ဆော်မှုနှစ်ခု၊ ရေနှင့် သစ်သီးဖျော်ရည်များကို အသုံးပြု၍ အလုပ်၏စိတ်လှုပ်ရှားမှုဆိုင်ရာကဏ္ဍများအတွက် စမ်းသပ်မှုကို ရိုးရှင်းစေရန်နှင့် ထိန်းချုပ်ရန် ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့၏စမ်းသပ်မှုတွင် ခန့်မှန်းချက်၏ရင်းမြစ်မှာ ၎င်းတို့ကိုယ်တိုင် လှုံ့ဆော်မှု၏ အစီအစဥ်မှ သေချာပေါက် လာပါသည်။ အချို့သောနည်းလမ်းများတွင်၊ ၎င်းသည် အမြင်အာရုံဆိုင်ရာ လှုံ့ဆော်မှုပုံစံကို မိတ်ဆက်ခြင်းထက် ပိုမိုရိုးရှင်းသော်လည်း လှုံ့ဆော်မှုနှစ်ခုစလုံးသည် အကျိုးရှိသောကြောင့်၊ အေးစက်ခြင်းလုပ်ငန်းစဉ်နှင့်ပတ်သက်၍ ကျွန်ုပ်တို့ ကောက်ချက်မချနိုင်ပါ။ သီအိုရီ မော်ဒယ် ဖြစ်ဖြစ်၊Schultz et al ။ , 1997) နှင့် neurophysiological data (Schultz et al ။ , 1992, 1993) မတိုင်မီဆုပေးဝေသည့်ကာလအတောအတွင်း ဆုလာဘ်ခန့်မှန်းချက်များကို တွက်ချက်ထားကြောင်း အကြံပြုအပ်ပါသည်။ ထိုသို့သောခန့်မှန်းချက်များကိုတွက်ချက်ထားသည့်အချိန်အတိုင်းအတာကိုကျွန်ုပ်တို့မသိသောကြောင့်စမ်းသပ်ချက်ကိုရိုးရှင်းစွာအခြေအနေနှစ်ခုဖြစ်သော၊ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်သောနှင့်ခန့်မှန်းမရနိုင်သောအခြေအနေနှစ်ခုအဖြစ်ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာရန်ရွေးချယ်ခဲ့သည်။ လှုံ့ဆော်မှုအကြား စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ကျိုးကြောင်းဆီလျော်သော ကြားကာလကို 10 စက္ကန့် ထိန်းသိမ်းထားခြင်းဖြင့်၊ အပြန်အလှန်လှုံ့ဆော်မှုလုပ်ဆောင်ခြင်းတွင် ကွဲပြားမှုများကို ဖြေရှင်းရန် အချိန်မလုံလောက်ပါ။ ထိုသို့လုပ်ဆောင်ခြင်းသည် ဖြစ်ပေါ်လာသည်ဟု ယူဆရပြီး ၎င်းကို မတူညီသော ပုံစံထုတ်ထားသော စမ်းသပ်မှုဖြင့် ဖြေရှင်းနိုင်သည်။
အချုပ်အားဖြင့်၊ လူ့ဆုပေးသည့်ဒေသများရှိ လုပ်ဆောင်ချက်သည် ရေနှင့်ဖျော်ရည်ကဲ့သို့သော မူလဆုလာဘ်များ၏ ယာယီကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုဖြင့် ပြောင်းလဲနိုင်သည်။ ဤရလဒ်များသည် ဆုပေးပွဲခန့်မှန်းချက်တွင် အမှားအယွင်းများသည် synaptic ပြုပြင်မွမ်းမံမှုကို တွန်းအားပေးပြီး လူသားမဟုတ်သော မျောက်ဝံများမှ လူသားများထံ ဤနိဂုံးချုပ်ချက်များကို ချဲ့ထွင်ပေးသည့် တွက်ချက်မှုပုံစံများအတွက် အရေးကြီးသောပံ့ပိုးမှုပေးပါသည်။ ဤရွေ့လျားမှု၏ ဒေသဆိုင်ရာ သီးခြားထူးခြားချက်မှာ အချက်အလက်များသည် နှိုးဆွမှုစီးကြောင်း၏ နှိုးဆွမှုဆိုင်ရာ ကြိုတင်ခန့်မှန်းနိုင်မှုဖြင့် ပေါင်းစပ်ထားသော အချက်အလက်သည် fMRI ဖြင့် ရှာဖွေတွေ့ရှိနိုင်သည့် အာရုံကြောငွေကြေးပုံစံတစ်ခု ဖြစ်နိုင်သည်ဟု အကြံပြုပါသည်။
အောက်ခြေမှတ်ချက်များ
- Received နိုဝင်ဘာလ 11, 2000 ။
- တည်းဖြတ်မူလက်ခံရရှိ ဇန်နဝါရီလ 17, 2001 ။
- လက်ခံ ဇန်နဝါရီလ 26, 2001 ။
-
ဤလုပ်ငန်းကို မူးယစ်ဆေးဝါးအလွဲသုံးစားမှု ထောက်ပံ့ကြေး K08 DA00367 (GSB) နှင့် RO1 DA11723 (PRM)၊ Schizophrenia and Depression in National Alliance for Research (GSB) နှင့် Kane Family Foundation (PRM) တို့မှ ပံ့ပိုးပေးခဲ့ပါသည်။ ဒေတာစုဆောင်းခြင်းအတွက် ၎င်းတို့၏အကူအညီအတွက် H. Mao၊ R. King နှင့် M. Martin ကို ကျေးဇူးတင်ရှိပါသည်။
Gregory S. Berns၊ စိတ်ရောဂါနှင့် အပြုအမူသိပ္ပံဌာန၊ Emory University ဆေးကျောင်း၊ 1639 Pierce Drive၊ Suite 4000၊ Atlanta၊ GA 30322၊ E-mail-[အီးမေးလ်ကိုကာကွယ်ထားသည်]သို့မဟုတ် P. ဖတ်ရန် Montague၊ အာရုံကြောသိပ္ပံဌာနခွဲ၊ Baylor ဆေးပညာကောလိပ်၊ 1 Baylor Plaza၊ Houston၊ TX 77030၊ အီးမေးလ်-[အီးမေးလ်ကိုကာကွယ်ထားသည်].
- အာရုံကြောသိပ္ပံများအတွက်မူပိုင်ခွင့်© 2001 Society က
ဤဆောင်းပါးတွင်ကိုးကားဆောင်းပါးများ