Gaba. Behav. Neurosci., 02 Afrilu 2014 |
Carla Kalkhoven 1 , Cor Sennef 1 , Ard Peeters 1 da Ruud van den Bos 2*
- 1Chardon Pharma, Herpen, Netherlands
- 2Ma'aikatar Halittar Dabbobin Halittar Halittu, Faculty of Science, Jami'ar Radboud Nijmegen, Nijmegen, Netherlands
Cutar Huntington (HD) cuta ce ta ƙwayar cuta, cuta ce ta neurodegenerative, wacce takamaiman ta shafi jijiyoyin hanyoyin karkatacciyar hanya, wanda hakan ke haifar da raguwar ci gaba cikin daidaituwa na tsoka da asarar haushi da kulawa. Abin ban sha'awa, tsinkaye ga caca na cuta da sauran jaraba sun haɗa da rikice-rikice a cikin ɗayan biyun cortico-striatal da ke shafar HD, kuma suna nuna alamu masu lalacewa iri ɗaya, ciki har da canzawar ji da ladabtarwa da ladabi, rashin ƙarfi, da kuma rashin la'akari da fa'idodin na dogon lokaci. fiye da ladan gajere. Dukkanin marasa lafiya na HD da masu caca na cutar kuma suna nuna ƙarancin aikin yi akan aiyukan yanke shawara masu haɗari, kamar Ayyukan Caca na Iowa (IGT). Waɗannan kamanceceniya suna ba da shawarar cewa marasa lafiya na HD ƙungiyar masu haɗari ne don matsalolin caca. Koyaya, irin waɗannan matsalolin ba a sani ba kwatsam cikin marasa lafiya na HD. A cikin wannan bita, muna nufin danganta haɗarin cutar caca a cikin HD, da ƙananan hanyoyin keɓaɓɓu. Musamman tare da ci gaban zamani na sauƙi mai caca ta yanar gizo, yana da mahimmanci a fahimci waɗannan haɗarin da kuma bayar da tallafin mai haƙuri daidai gwargwado. Dangane da binciken neuropathological da halayyar halayya, muna ba da shawara cewa marasa lafiya na HD ba su da haɓakar haɓaka don neman haɗari da fara caca, amma cewa suna da damar haɓaka ta haɓaka jaraba da zarar sun shiga cikin ayyukan caca. Sabili da haka, ci gaba na yanzu da na gaba na damar caca na Intanet da kuma abubuwan da ke da alaƙa ya kamata a yi la’akari da kulawa, musamman ga ƙungiyoyi masu haɗari kamar marasa lafiyar HD.
Gabatarwa
Cutar Huntington (HD) cuta ce ta jijiyoyin jini, wadda aka gada ta hanyar da ta fi rinjaye a cikin autosomal. Cutar tana da alaƙa da ci gaba da motsa jiki, fahimta da kuma alamun hali, waɗanda galibi ke bayyana tsakanin shekaru 30 zuwa 50, kuma suna haifar da mutuwa da wuri a cikin shekaru 10-20 bayan kamuwa da cutar. HD yana faruwa ne sakamakon maye gurbi a cikin kwayar halittar Huntingtin (HTT), wanda ke haifar da tarin furotin, rage yawan hanyoyin ƙwayoyin halitta, da kuma mutuwar ƙwayoyin halitta. Lalacewar jijiyoyi da farko tana faruwa ne a cikin striatum (caudate nucleus da putamen), inda take shafar hanyoyin cortico-striatal waɗanda ke aiki don sarrafa ayyukan motsa jiki da fahimta ( Reiner et al., 2011 ; Vonsattel et al., 2011 ). A matakin motsa jiki, wannan tsari na lalacewa ana bayyana shi a matsayin motsi mara tsari (chorea), yayin da a matakin fahimta/halayya marasa lafiya suna nuna "ciwon rashin aikin zartarwa", wanda ya haɗa da wasu rashin himma, ƙarancin kimanta haɗari da rashin iya dakatar da mummunan aiki ( Hamilton et al., 2003 ; Duff et al., 2010b ). Ana ganin irin waɗannan alamun halaye da fahimta a cikin halayen jaraba da suka shafi abubuwa ko ayyuka ( Newman, 1987 ; Rosenblatt, 2007 ; Iacono et al., 2008 ). Saboda haka, ana iya tsammanin cewa marasa lafiya na HD suna cikin haɗarin kamuwa da jaraba. Tsarin yanke shawara a cikin saitunan dakin gwaje-gwaje hakika sun nuna gibin yanke shawara mai haɗari a cikin marasa lafiya na HD masu tasowa (misali, Stout et al., 2001 ), kuma an lura da caca ta hanyar cuta a cikin wannan rukunin marasa lafiya ( De Marchi et al., 1998 ). Duk da haka, waɗannan binciken ba kasafai suke faruwa ba, kuma abin mamaki kaɗan ne daga cikin binciken da suka binciki alamu da sakamakon, misali, hana ɗabi'a a cikin HD.
A cikin wannan bita za mu yi jayayya cewa marasa lafiya na HD na iya zama ƙungiyar haɗari don haɓaka matsalar caca. Da farko, matsalar caca ana siffanta ta da rashin iyawar waɗanda abin ya shafa na daina caca duk da matsalolin kuɗi, na sirri ko na ƙwararru. Dangane da matsalolin jijiyoyi da alamun ɗabi'a, ikon dakatar da halayen caca yana raguwa ko babu a cikin marasa lafiya na HD. Na biyu, saboda ra'ayoyi masu sassaucin ra'ayi game da caca da kuma ƙaruwar yiwuwar caca ta yanar gizo ta halal da ba bisa ƙa'ida ba (duba misali, Griffiths, 2003 ), muna iya tsammanin faruwar matsalolin caca za su ƙaru a cikin shekaru masu zuwa. Ƙara samun dama na iya haifar da haɗari musamman ga ƙungiyoyi masu rauni, kamar marasa lafiya na HD, waɗanda ba a taɓa fuskantar irin waɗannan haɗarin ba a baya.
Gabaɗaya, canjin yanayi na waje da hanyoyin magani na iya haifar da sakamako mara tsammani da mara kyau ga halayen marasa lafiya, musamman a cikin cututtukan jijiyoyi masu rikitarwa. Irin waɗannan tasirin ana iya rasa su cikin sauƙi lokacin da ba a sake duba alamun halayyar akai-akai ba. Wannan za a iya kwatanta shi da yanayin cutar Parkinson, inda gabatar da maganin miyagun ƙwayoyi tare da masu maganin dopamine ya haifar da rikice-rikicen sarrafa motsin rai kamar caca ta tilastawa, siyayya, cin abinci, da yawan jima'i, wanda ya haifar da ƙaruwar kuzari na tsarin dopaminergic na mesolimbic ( Dodd et al., 2005 ; Witjas et al., 2012 ; Weintraub et al., 2013 ). Duk da haka, ba a gane waɗannan illolin ba sai bayan shekaru bayan gabatar da magungunan agonist na dopamine tare da canje-canjen zamantakewa da suka shafi (samuwar) siyayya, cin abinci, jima'i, Intanet, da caca. Wannan misali ya nuna cewa sake tantance abubuwan haɗari yana da mahimmanci don samun damar samar da ingantaccen magani da jagora ga marasa lafiya idan aka fuskanci canjin yanayi.
A nan, za mu binciki bayanin cututtukan HD dangane da jaraba, matsalolin caca, da kuma ƙarancin yanke shawara. A cikin Sashe na HD: Ilimin Jijiyoyi, Alamomi, da Ci gaba , za a tattauna ci gaban alamun HD dangane da rikice-rikice a cikin da'irorin cortico-striatal da ke da hannu a cikin koyon aiki, jin daɗin hukunci, da kuma sarrafa fahimta/burin zuciya. A cikin Sashe na Ɗauka da Halayyar Caca a cikin HD , za a tattauna bayanin kwayoyin halittar marasa lafiya na HD dangane da caca da gwaje-gwajen ɗaukar haɗari da yanke shawara, kamar Aikin Caca na Iowa (IGT) da Aikin Caca na Cambridge (CGT). A cikin Sashe na Tattaunawa , za mu tattauna yadda halayyar haɗarin caca za ta iya haifar da shawarwari ga marasa lafiya na HD da masu kula da su kan yadda za a magance wannan batu da kuma waɗanne yanayi ne ya fi kyau a guji. Muna kuma da nufin gano tambayoyin da ba a amsa ba tukuna, waɗanda za su iya zama wurin farawa don bincike na gaba kan faruwar da haɗarin matsalolin caca a cikin marasa lafiya na HD.
HD: Neuropathology, Cutar, da Ci gaba
Hanyoyin Cututtuka na Neurobiological
HD yana faruwa ne sakamakon sake maimaita CAG mara ƙarfi (trinucleotide; cytosine-adenine-guanine) a yankin lambar kwayar halittar HTT, wanda ke haifar da samar da furotin huntingtin mutant (Htt) tare da faɗaɗa polyglutamine (polyQ) ( MacDonald et al., 1993 ). Adadin maimaita trinucleotide yana da alaƙa da shekarun fara cutar ( Snell et al., 1993 ; Stine et al., 1993 ). Yawancin marasa lafiya na HD suna da maimaitawa 40-55 wanda ke haifar da rashin lafiyar manya, yayin da faɗaɗa maimaitawa sama da 70 ke haifar da rashin lafiyar farawa ga yara. Mutanen da ke da ƙarancin maimaitawar CAG 35 a cikin kwayar halittar HTT ba za su haifar da HD ba. Duk da cewa ainihin hanyoyin da ke haifar da cutar HD ba a san su ba kuma ba za a iya tattauna su dalla-dalla a nan ba, sun haɗa da samar da tarin furotin ta hanyar polyQ expanded Htt, da kuma hulɗar Htt mai maye gurbi tare da sunadaran da yawa waɗanda ke da hannu a cikin metabolism na makamashi, jigilar furotin da vesicle, da kuma daidaita kwafin kwayoyin halitta ( Li da Li, 2004 ; Jones da Hughes, 2011 ). Sakamakon raguwar waɗannan hanyoyin ƙwayoyin halitta a ƙarshe yana haifar da lalacewar jijiyoyi ta hanyar hanyoyin da suka shafi excitotoxicity da apoptosis.
Da farko dai lalacewar jijiyoyi ta takaita ne ga basal ganglia, inda aka fi shafar matsakaiciyar ƙwayoyin spiny a cikin striatum (caudate nucleus da putamen) ( Vonsattel da DiFiglia, 1998 ; Kassubik et al., 2004 ). striatum yana karɓar babban shigarwar excitatory (glutamatergic) daga yankunan cortical, yayin da yake karɓar shigarwar dopaminergic daga substantia nigra. striatum yana da manyan fitarwa guda biyu masu hanawa (GABA-ergic): hanya kai tsaye da kuma hanya kai tsaye (Hoto na 1A ). Ƙwayoyin halittar striatal na aikin hanya kai tsaye zuwa ga pallidus na ciki (GPi), wanda hakan ke da hasashen hanawa ga thalamus. thalamus yana haifar da babban shigarwar excitatory zuwa cortex. Don haka, a zahiri, kunna hanyar striatal kai tsaye yana hana aikin GPi, wanda hakan ke hana ayyukan thalamocortical, ta haka yana sauƙaƙe motsi da ayyukan fahimta. Hanya ta karkatacciya ta karkatacciya, a gefe guda, tana aiki zuwa ga GP na waje (GPe), wanda hakan ke aika hasashen hanawa zuwa ga subthalamic nucleus (STN). STN tana aika hasashen motsawa zuwa ga GPi. Saboda haka, kunna hanyar karkatacciya ta karkatacciya ta haka tana hana STN, tana ba ta damar kunna GPi, wanda hakan ke hana ayyukan thalamocortical, yana danne motsi da ayyukan fahimta. Halayyar daidaitawa tana faruwa ne daga daidaiton aiki (mai sauƙi) a cikin hanyar kai tsaye da ta kai tsaye. Cututtuka a cikin hanyar karkatacciya ita ce mabuɗin HD kuma yana wargaza daidaiton sarrafa karkatacciya wanda ke haifar da asarar ikon hanawa akan aikin motsa jiki da ɗabi'a (Hoto na 1B ; Albin et al., 1989 ; Alexander da Crutcher, 1990 ).
Hoto na 1. (A) Tsarin da aka sauƙaƙa na tsarin hanyoyin sadarwa na cortico-basal ganglia (yankunan cortical, striatal, pallidal da thalamic) wanda ke nuna hanyoyin kai tsaye da kai tsaye a cikin kwakwalwa ta al'ada. (B) Takamaiman lalacewar hanyar da ba kai tsaye ba (X) a cikin HD yana haifar da raguwar ikon hana ayyukan cortical. GPe: pallidus na waje na globus; GPi: pallidus na ciki na globus; STN: nucleus na subthalamic. Ja : hanyoyin hana (GABA), Shuɗi : hanyoyin motsa jiki (glutamate).
Da'irorin ganglia na Cortico-basal, waɗanda suka ƙunshi alaƙa tsakanin yankunan cortical, yankunan striatal, yankunan pallidal da yankunan thalamic, an tsara su a layi ɗaya suna bin diddigin ayyuka daban-daban a cikin tsarin ɗabi'a. Kamar yadda akwai bita mai kyau da yawa akan tsarin jiki da aikin waɗannan da'irori (misali, Alexander et al., 1986 , 1990 ; Alexander da Crutcher, 1990 ; Yin da Knowlton, 2006 ; Verny et al., 2007 ; Yin et al., 2008 ; Haber da Knutson, 2010 ; Sesack da Grace, 2010 ), mun haskaka wasu batutuwa kaɗan ne kawai a nan da suka dace da bitarmu. Da farko, a zahiri, akwai tsarin topographical na dorsal zuwa ventral a cikin yankunan cortical da striatal. Don haka, yankunan prefrontal na dorsal suna da alaƙa da yankunan dorsal na dorsal yayin da yankunan prefrontal na ventral suna da alaƙa da yankunan ventral na ventral na striatal (gami da ƙwayoyin nucleus accumbens). Na biyu, ana iya bayyana da'irori uku masu aiki daban-daban. Da'irar sensorimotor ta ƙunshi sensorimotor striatum (putamen) da kuma sensorimotor cortices da ke da alaƙa da aiwatar da halayen motsa jiki. Da'irar kula da haɗin gwiwa/fahimta ta ƙunshi dorsolateral prefrontal cortex, anterior cingulate cortex, da associative striatum (caudate nucleus). Wannan da'irar tana da mahimmanci musamman ga aikin zartarwa, watau, tana da hannu a cikin sarrafa fahimta, tsarawa da ƙwaƙwalwar aiki. Bugu da ƙari, tana da hannu wajen haɓaka ɗabi'ar daidaitawa ta dogon lokaci ta hanyar ƙarfafa ko dakatar da (hukunta) ɗabi'ar kayan aiki, watau, jerin ayyukan ɗabi'a, waɗanda aka koya a cikin hulɗa da muhalli ( Kravitz et al., 2012 ; Paton da Louie, 2012 ). Da'irar limbic ta haɗa da orbitofrontal cortex, ventromedial prefrontal cortex, amygdala, da limbic striatum (nucleus accumbens). Wannan da'irar ta fi dacewa musamman don kimanta ƙimar motsin rai na abubuwan da ke motsa rai, suna nuna lada ko hukunci da ake tsammani na wani abin ƙarfafawa, zaɓi ko abin da ya faru, ikon sarrafa motsin rai, da kuma koyo mai daidaitawa (na motsin rai) ( O'Doherty et al., 2001 ; Rushworth et al., 2007 ; van den Bos et al., 2013b , 2014 ).
Pathology a HD ana lura dashi a cikin duka putamen da caudate nucleus (Vonsattel da DiFiglia, 1998; Kassubek et al., 2004; Vonsattel, 2008; Vonsattel et al., 2011; Hadzi et al., 2012). Bugu da kari, a dukkan bangarorin tsarin guda biyu yana bin tsarin sihiri ne, farawa daga yankuna biyu da kuma motsa jiki zuwa motsawa zuwa sassan yankuna da na jijiyoyi yayin da cutar ke ci gaba (Vonsattel da DiFiglia, 1998; Kassubek et al., 2004; Vonsattel, 2008). Koyaya kuma an gano cewa atrophy da wuri a cikin ƙwayoyin ƙwayoyin ƙwayoyin cuta da ƙwayoyin cuta mai narkewa a cikin wasu karatun (van den Bogaard et al., 2011; Sánchez-Castañeda et al., 2013). Yayinda rikice rikice a cikin kebul na sensorimotor (putamen) na iya kasancewa yana da alaƙa da alamu na motsi, hargitsi a cikin tsarin haɗin gwanin / haɗin hankali (caudate nucleus) na iya kasancewa yana da alaƙa da lalatawar zartarwa, da haifar da lahani a cikin misali, ƙwaƙwalwar aiki a farkon masu haƙuri na HD (Lawrence et al., 1996; Bonelli da Cummings, 2007; Wolf et al., 2007). Bala'i a cikin ƙwayar limbic, kamar saboda atrophy na farkon a cikin ƙimar ƙwaƙwalwar mahaifa, na iya zama da alaƙa da rashin jin daɗi da baƙin ciki (Bonelli da Cummings, 2007; Unschuld et al., 2012). Cigaba da ci gaba a cikin matattara na iya haifar da dysfunction mai nasara na da'irorin cortico-striatal. Misali, ventral caudate nucleus shima wani bangare ne na kewayewar orbitofrontal, wanda ake shafa yayin da cutar ke ci gaba. Rashin daidaituwa na wannan da'irar yana da nasaba da hana halayyar ɗabi'a (Bonelli da Cummings, 2007). A ƙarshe, lalacewar na iya yaduwa zuwa wasu wuraren kwakwalwa, gami da wasu ɓangarorin ɓangaren baslia ganglia (pallidal yankunan da thalamus), hippocampus, amygdala da kuma yankunan cortical a ƙarshen matakan cutar.
A takaice, HD halin yana sananne ne ta takamaiman lalacewar ƙwaƙwalwar mahaifa wanda ke cikin hanyar kai tsaye. Yayinda cutar ta ci gaba, atrophy na striatum yana yaduwa tare da gurnati-rostral da ƙarancin-ventral gradient wanda ke haifar da rikicewar rikice-rikice na da'irorin cortico-striatal. Sakamakon asarar sarrafa inhibitory a cikin waɗannan da'irorin yana da alaƙa kai tsaye da ci gaban motar, fahimi da alamu a cikin HD, kamar yadda aka tattauna a ƙasa.
Bayyanar cututtuka na HD
Ana siffanta HD da nau'ikan alamomin ci gaba na motsa jiki, fahimta da kuma halaye iri-iri. Alamomin farko galibi suna tasowa ne a tsakiyar shekaru, tare da matsakaicin shekarun farawa na 40, kodayake ƙaramin kaso na marasa lafiya suna fama da HD na farko na matasa, wanda ke farawa kafin shekaru 20. Ganin cewa alamomin da ci gaban HD na matasa sun ɗan bambanta da na manya, za mu mayar da hankali kan ƙungiyar marasa lafiya ta ƙarshe a cikin wannan bita. Ɗaya daga cikin alamun farko da suka bayyana a cikin HD shine chorea (rashin motsi ba da gangan ba), kuma yawanci ana yin ganewar asibiti bayan fara rashin daidaituwar motsi ( Shannon, 2011 ). Duk da haka, wasu bincike suna ba da rahoton canje-canje masu sauƙi na fahimta da motsin rai kafin fara alamun motsi, kuma ainihin tsarin faruwa da ci gaban alamun HD har yanzu batun muhawara ne. Duk da haka, ana samun cikakken bita da yawa game da bayyanar cututtuka na HD ( Roos, 2010 ; Anderson, 2011 ; Shannon, 2011 ).
Alamar motsa jiki
Alamun motsa jiki suna fara bayyana a farkon matakan HD, kuma yawanci sune alamun farko waɗanda za a lura dasu a cikin tsarin dakin gwaje-gwaje da kuma ta dangin digiri na farko na marasa lafiya na HD (de Boo et al., 1997; Kirkwood et al., 1999, 2001). Tsananin motsin jiki ya fara zama kamar dysfunction a cikin kulawar amsawar kuskure (Smith et al., 2000), yayi dai-dai da aikin cortico-striatal motor circuit in sensorimotor ilmantarwa da sarrafawa (Graybiel et al., 1994). Alamun farko na nakasassun motoci sune marasa motsi na tunani (chorea) misali, tsokoki na fuska, yatsunsu da yatsun kafa (“karkatarwa”), hauhawar jini, da kuma karin motsawa na motsa jiki (Young et al., 1986; Shannon, 2011), wanda ke haifar da bayyanar gaba ɗaya na rashin nutsuwa da rudani a farkon masu haƙuri na HD. Wadannan motsi marasa amfani suna da dabara kuma galibi ba su san su ba da farko, amma sannu a hankali sai kara lalacewa ta yadu zuwa duk sauran tsokoki akan lokaci. Sauran alamun bayyanar motar sun hada da jinkiri ko jinkirta motsi daga kashin ido ido (Peltsch et al., 2008) da dysarthria (Ramig, 1986; Young et al., 1986). Dysarthria, rikicewar magana game da abin hawa, yana haifar da wahala tare da rarrabewa da rarrabuwa da kalmomi, wanda ke sa magana ci gaba mafi wahalar fahimta. Dysphagia (wahalar haɗiye) ana lura da shi a yawancin marasa lafiya waɗanda ke da farkon farawa a matakan cutar na tsakiyar, kuma sannu a hankali yana wahala har sai marasa lafiya sun daina cin abinci ba tare da ɓata lokaci ba kuma suna buƙatar bututun ciyarwa a ƙarshen-matsanancin HD (Heemskerk da Roos, 2011). Sauran, alamomin motsin jiki mara ƙarancin jiki waɗanda yawanci suna bayyana a tsakiyar cutar ta haɗu sun haɗa da rikice-rikicen ƙwaƙwalwar mahaifa, tashin zuciya, da dystonia (ƙoshin tsokoki wanda ke haifar da motsi a hankali da yanayin bacci), wanda yawanci ke haɗuwa da faɗuwar kullun (Koller da Trimble, 1985; Tian et al., 1992; Louis et al., 1999; Grimbergen et al., 2008). Muni da bradykinesia (jinkirin motsi da sassauci) wasu lokuta ana lura dasu, amma galibi ana iyakance su ga yanayin yara na HD (Bittenbender da Quadfasel, 1962; Hansotia et al., 1968). Wadannan bayyanar cututtukan motar suna dacewa da dysfunction na sensorimotor (da kuma haɗin haɗin gwiwa / kula da hankali) da'irorin cortico-striatal waɗanda aka fi shafa a cikin HD.
Halin hali da hauka
Rashin halayen hali a cikin HD na iya zama hadaddun kuma wahalar rarrabuwa, kuma abubuwan da suka faru da farawa suna da saurin yanayi tsakanin mutane. Haka kuma, wani lokacin zai iya zama da wahala a rarrabe rarrabe halayyar hauka daga kamuwa da cuta ta yau da kullun (Caine da Shoulson, 1983). Yawan binciken da suka nuna alamun halayen halayen a cikin HD yana da iyaka, kuma a sakamakon haka akwai ɗan ƙaramin fahimta game da yaduwar cutar (van Duijn et al., 2007). Mafi yawan lokuta da aka bayar da rahoton yanayin halayyar mutum da alamu na ciki a cikin HD shine haushi, rashin tausayi, da bacin rai, wanda ke faruwa tare da mamayar kusan 50% (Caine da Shoulson, 1983; Folstein da Folstein, 1983; Craufurd et al., 2001; Kirkwood et al., 2001; van Duijn et al., 2007, 2014; Tabrizi et al., 2009). Dukansu rashin jin daɗi da rashin tausayi wasu lokuta ana lura da su a cikin farkon marasa lafiya HD (Tabrizi et al., 2009; van Duijn et al., 2014), kuma rashin damuwa an ruwaito shi a farkon matakan asibiti (Shiwach, 1994; Julien et al., 2007; Epping et al., 2013). Wadannan alamun bayyanar cututtuka suna daga cikin alamun farko na marasa amfani da motoci da dangin digiri ya lura dasu (Kirkwood et al., 2001). Alamar alamomin rashin tausayi, wanda sannu a hankali suka zama muni yayin cutar, sun hada da rashin karfi, motsawa da himma, rage juriya da ingancin aiki, yanke hukunci mara kyau, rashin kulawa da talauci da kuma gushewar tunani (a hankali)Craufurd et al., 2001; Kirkwood et al., 2001). Abubuwan da ke nuna damuwa suna da alaƙa da haɓaka aiki a cikin cortex na ventromedial prefrontal cortex (Unschuld et al., 2012). Rashin daidaituwa yana da alaƙa da lalatawar orbitofrontal, wanda ke haifar da raguwar iko akan martanin damuwa a cikin amygdala (Klöppel et al., 2010).
Sauran, alamomin tabin hankali da rashin lafiya da ba a saba gani ba a cikin HD sune damuwa, rashin lafiyar damuwa, rashin hankali, alamun tabin hankali kamar na schizophrenia, kamar paranoia, mafarki, da ruɗani ( Caine da Shoulson, 1983 ; Folstein da Folstein, 1983 ; Craufurd et al., 2001 ; Kirkwood et al., 2001 ; van Duijn et al., 2007 ). Waɗannan alamun yawanci ba sa faruwa har sai a tsakiyar ko ƙarshen lokacin cutar, kodayake an ba da rahoton cewa suna faruwa a cikin marasa lafiya da ke da HD kafin a fara magani ( Duff et al., 2007 ). An danganta rashin lafiyar damuwa da lalacewa ga cortex na orbitofrontal da cortex na gaban, yayin da schizophrenia, wata cuta da ta shafi rashin tsari, tsari da kulawa, tana da alaƙa da rashin aikin cortex na gaba na dorsolateral ( Tekin da Cummings, 2002 ).
An yi nuni da cewa yawancin alamomin tabin hankali a cikin HD a zahiri wani ɓangare ne na wani faffadan "ciwon gaba na lobe" ko "ciwon rashin aiki na zartarwa", wanda ya haɗa da alamu kamar rashin kulawa, fushi, hanawa, rashin sha'awa, rashin sha'awa, da juriya ( Lyketsos et al., 2004 ; Rosenblatt, 2007 ), duk waɗannan ana ganin su a cikin marasa lafiya na HD ( Hamilton et al., 2003 ; Duff et al., 2010b ). Idan aka haɗa su, wallafe-wallafen sun nuna cewa farawa da ci gaban alamun halaye a cikin HD ba su da bambanci, tare da cututtukan motsin rai da ke faruwa sau da yawa kuma tare da farawa da wuri, yayin da damuwa, rashin lafiyar obsessive-compulsive, da alamun psychotic ba su da yawa kuma yawanci suna faruwa daga baya a cikin cutar. Waɗannan alamun tabin hankali suna da alaƙa da rashin aiki na da'irorin cortico-striatal na limbic da associative/cognitive control da ke shafar HD.
Bayyanar cututtuka
Lalacewar hankali shine wani mahimmin fasali na cutar ta HD. Yawancin karatu sun mayar da hankali musamman kan abin da ya faru na bayyanar cututtuka a cikin daidaituwa da farkon matakin asibiti na HD, a cikin bege don gano farkon asibiti biomarkers na cutar (duba a cikin Papp et al., 2011; Dumas et al., 2013). Gabaɗaya, sakamakon ya nuna cewa ana iya lura da canje-canje na fahimi na hankali har zuwa 5 – 10 shekaru kafin fara bayyanar alamun bayyanar tare da wadatattun hanyoyin hankali. Studyaya daga cikin binciken har ma ya gano cewa, a cikin daidaitattun matakai da farkon matakin asibiti na HD, kusan 40% na marasa lafiya sun riga sun cika ka'idoji don ƙarancin hankali na hankali (cuta mai alaƙa da ƙarancin ƙwaƙwalwar ajiya, ba haɗuwa da ka'idojin ganewar asali na nakasa; Duff et al., 2010a). Koyaya, ba duk karatun da ke tallafawa waɗannan binciken ba (Blackmore et al., 1995; Giordani et al., 1995; de Boo et al., 1997; Kirkwood et al., 2001). Gabaɗaya, wallafe-wallafen ya yarda cewa bayanan bayanai da saurin psychomotor suna da matsala musamman a farkon wannan matakin (Rothlind et al., 1993; Kirkwood et al., 1999; Verny et al., 2007; Paulsen et al., 2008). Sauran tasirin wayewa na yau da kullun sun haɗa da matsaloli tare da hankali, (aiki) ƙwaƙwalwa, da aikin visuospatial (Jason et al., 1988; Rothlind et al., 1993; Foroud et al., 1995; Lawrence et al., 1996; Hahn-Barma et al., 1998; Verny et al., 2007; Paulsen et al., 2008; Tabrizi et al., 2009; Papp et al., 2011; Stout et al., 2011). An lura da rikice-rikicewar hankali a farkon cutar marasa lafiya (Jason et al., 1988), a wanne mataki matakan digiri na musamman ke fasasshe musamman, yayin da ilmantarwa ke canza ilimi har yanzu tana cikin aiki (Lawrence et al., 1996). Saboda haka, marasa lafiya har yanzu suna iya sake kimanta darajar ƙwarin gwiwa da koyan sabbin abubuwan sakamako mai kara kuzari tsakanin su ɗaya (misali, sifa ko launi), amma suna da matsaloli juyawa hankalinsu zuwa wani yanayi daban (misali, daga launi zuwa kamannin) kamar yadda aka buƙata Sabuwar hanyar aiki don samun lada. A cikin matakan da suka biyo baya na cutar, rashin fahimta da juriya kuma suna haifar da nakasar koyon karatu a cikin marasa lafiyar HD (Josiassen et al., 1983; Lange et al., 1995). Wannan ci gaban bayyanar cututtuka yana daidai da takamaiman lalatawar kwanciyar hankali farkon cutar, tun da ƙarin saurin juye juye yana shiga tsakani ta hanyar cortex na prefrontal, yayin da yake juye da ilmantarwa yana yin sulhu a cikin cocex na orbitofrontal (Dias et al., 1996; McAlonan da Brown, 2003). Sauran rashi na farko sun hada da halayen rikice-rikice, tsari mara kyau, yanke hukunci mara kyau, da rage halaye da kulawar rai (Watkins et al., 2000; Paradiso et al., 2008; Duff et al., 2010b). An lura da rarrabuwa a farkon marasa lafiya na HD, wanda aikinsa ya gaza akan ayyuka waɗanda ke buƙatar hanawar abubuwan da za su iya bayarwa amma ba su dace ba (Holl et al., 2013). A ƙarshe, binciken da yawa sun gano cewa madaidaiciyar marasa lafiya na HD suna da rauni a cikin ganewarwuyar mummunan tunani kamar fushi, kyama, tsoro da baƙin ciki. Ganewar motsin rai yana raguwa a hankali, kuma yana iya yaduwa zuwa matsaloli tare da motsin zuciyar da ke tsaka tsaki a farkon matakan asibiti (cutar)Johnson et al., 2007; Tabrizi et al., 2009; Labuschagne et al., 2013). Wannan nau'in Halittar yana da alaƙa da lalatawar cortex orbitofrontal, wanda ke haɗuwa da sarrafa bayanan tunanin da sakamako mai laushi (Henley et al., 2008; Ille et al., 2011).
Nazarin da aka yi kan samfuran dabbobi na HD sun nuna irin wannan matsalar fahimta kamar waɗanda aka lura a cikin marasa lafiya na ɗan adam. Duk da cewa ba duk bincike ne suka gano ƙarancin fahimta mai ƙarfi ba ( Fielding et al., 2012 ), binciken da aka yi a cikin samfuran beraye da beraye na HD ya haɗa da damuwa, ƙaruwar amsawa ga abubuwan da ke motsa motsin rai mara kyau, da kuma rauni a cikin koyo da juyawa da kuma canza dabarun ( Faure et al., 2011 ; Abada et al., 2013 ). Wani bincike ya gano takamaiman ƙarancin farko a cikin koyo na juyawa kafin fara alamun motsi a cikin samfurin beraye na HD ( Fink et al., 2012 ). Abin sha'awa, dabbobin HD sun bayyana suna da ƙaruwar amsawa ga abubuwan da ke motsa motsin rai mara kyau, yayin da marasa lafiyar ɗan adam ke nuna raguwar fahimtar motsin rai mara kyau. A halin yanzu ba a san ko wannan yana nuna bambance-bambance a cikin aikin da aka gudanar (gane motsin rai da martanin ɗabi'a ga abubuwan da ke haifar da barazana ba), bambance-bambancen da suka shafi nau'in halittu a sakamakon cututtukan fata ko kuma babban bambanci tsakanin samfurin beraye da yanayin ɗan adam. Gabaɗaya, bincike a cikin duka marasa lafiya na ɗan adam da samfuran dabbobi na HD sun nuna cewa ayyuka daban-daban na fahimta na iya lalacewa a farkon HD. Matsalolin farko sun haɗa da ƙarancin hankali, ƙwaƙwalwa, sassaucin fahimta, da kuma fahimtar motsin rai. A wannan matakin farko, marasa lafiya galibi suna da nakasa sanin kansu (raguwa) iyawar fahimta ( Hoth et al., 2007 ). A tsawon lokaci, alamomin fahimta suna ƙara ta'azzara, wanda daga ƙarshe ke haifar da mummunan ciwon hauka a ƙarshen cutar. Duk da cewa bayyanar alamun gabaɗaya ya yi daidai da raunin iko na haɗin gwiwa/fahimta da kuma da'irorin limbic cortico-striatal, bi da bi, takamaiman ayyuka waɗanda ke da alaƙa da da'irar limbic suma za su iya shafar su a matakin farko na HD.
Kammalawa
An yi nazari sosai kan alamomin motsa jiki, halayya da fahimta a cikin HD a baya, kuma har yanzu suna zama abin sha'awa saboda bambancin da ke tsakanin faruwar waɗannan alamomin da kuma farawarsu a tsakanin marasa lafiya. Gabaɗaya, alamun halayya da fahimta suna da alaƙa da nau'ikan halayen gaba guda uku: rashin tausayi, rashin aikin zartarwa, da hana hanawa. Haɗin waɗannan alamomin wani lokaci ana kiransu "ciwon rashin aikin zartarwa". Duk waɗannan alamomin suna da alaƙa da ƙarancin da'irorin cortico-striatal da suka shafi cortex na orbitofrontal, cortex na gaba na dorsolateral da cortex na cingulate na gaba. Kamar yadda aka tattauna a sama, nazarin cututtukan jijiyoyi sun lura da raguwar yanayin striatum a hankali a cikin alkiblar dorso zuwa ventral a cikin marasa lafiya na HD. Kodayake lura da halayya da fahimta sun yi daidai da ci gaba da lalacewar da'irorin cortico-striatal, binciken alamun ya bayyana ya bazu fiye da yadda ake tsammani bisa ga lura da cututtuka. Farawa da ci gaban alamun halayya da fahimta a cikin HD yana da bambanci sosai, yana nuna cewa lalacewar yankunan striatal na iya zama mafi canzawa kuma yaɗuwa a farkon matakan HD fiye da yadda aka zata a baya. Wannan ra'ayi yana samun goyon baya daga shaidu daga nazarin zane-zane da yawa ( Thieben et al., 2002 ; Rosas et al., 2005 ; van den Bogaard et al., 2011 ).
Iskaukar Hadarin da Bearfin Cutar Gwiwa a cikin HD
Cutar Kwayar cuta
Duk da cewa mutane da yawa suna iya yin caca ta hanyar nishaɗi, yana iya zama matsala ta fili ga wasu, yayin da suke haɓaka nau'ikan wannan halayyar ta hanyar cututtuka. Caca ta hanyar cututtuka ana siffanta ta da sha'awar yin caca duk da mummunan sakamako na kuɗi, na mutum da na ƙwararru. Kwanan nan an rarraba ta a matsayin jaraba a cikin DSM-V, saboda tana kama da cututtukan shan ƙwayoyi a cikin sharuɗɗan ganewar asali da cututtukan jijiyoyi ( van Holst et al., 2010 ; Clark da Goudriaan, 2012 ). Caca ta hanyar cututtuka za ta zama ta farko kuma kawai "jarabar ɗabi'a" da aka sani a cikin rukunin " Addiction da Cututtuka Masu Alaƙa" . Duk da haka, ya kamata a lura cewa bambance-bambance suna wanzu tsakanin jaraba ga abubuwan da ke haifar da damuwa da jaraba ga caca. Da farko, gamsar da sha'awar abubuwan da ke haifar da damuwa yana cikin cin abin da aka san tasirinsa, yayin da gamsar da sha'awar caca na iya samun sakamako mara tabbas saboda ana iya cin kuɗi ko a'a, sai dai idan, aikin caca ne da kansa, misali a matsayin aiki mai ban sha'awa. Don haka, caca ta hanyar cututtuka na iya zama daban-daban a wannan fanni tare da sakamako mafi rashin tabbas fiye da shan miyagun ƙwayoyi. Ya kamata a lura cewa bambancin sakamako, gami da nasara da asara, na iya zama mahimmanci ga ci gaban jarabar caca, domin yana gabatar da tsarin ƙarfafawa mai canzawa akai-akai, wanda shine mafi ƙarfi nau'in yanayin kayan aiki/na gargajiya ( Sharpe, 2002 ; Fiorillo et al., 2003 ). Na biyu, abubuwan da ke haifar da psychoactive na iya canza aiki sosai a cikin kwakwalwa da tsarin juyayi na gefe fiye da caca, saboda ayyukansu na magunguna kai tsaye a cikin tsarin neurotransmitter da yawa, wanda hakan ke hanzarta hanyoyin jaraba, yana mai da shan miyagun ƙwayoyi ya zama nau'in jaraba mai ƙarfi.
Tsarin da ke ƙarƙashin ilimin halittar jijiyoyi na caca yana da rikitarwa kuma ya ƙunshi yankuna daban-daban na kwakwalwa da tsarin neurotransmitter (an sake duba shi a cikin Raylu da Oei, 2002 ; Goudriaan et al., 2004 ; Potenza, 2013 ). Kasancewar jaraba yana da alaƙa da raguwar matakin masu karɓar dopamine D2 a cikin yanayin, wanda ke aiki a cikin madauri na amsawa don hana ƙarin sakin dopamine. Sakamakon yawan aiki na hanyoyin dopaminergic yana ƙara jin daɗin lada, kwarin gwiwa, da ƙarfafa halayen jaraba ( Volkow et al., 2002 ; Di Chiara da Bassareo, 2007 ). Canje-canje na musamman na motsa jiki waɗanda ke faruwa lokacin da caca ta hanyar cututtuka ke tasowa sun haɗa da ƙaruwar kwarin gwiwa don yin caca ( van Holst et al., 2012 ) da haɓaka kulawa ga abubuwan da suka shafi caca ( Brevers et al., 2011a , b ). Bugu da ƙari, 'yan caca masu ilimin cututtuka sun rage ikon fahimtar ɗabi'a gabaɗaya, kamar yadda aka misalta ta hanyar raguwar aiki akan ayyukan hana amsawa, ƙaruwar sha'awa, da fifiko ga lada nan take fiye da jinkiri a cikin ayyukan ilimin jijiyoyi ( Goudriaan et al., 2004 ; Brevers et al., 2012a ; van den Bos et al., 2013a ).
Masu caca da ke fama da cututtuka ba sa yin aiki yadda ya kamata idan aka kwatanta da sarrafawa kan ayyukan yanke shawara masu haɗari da suka shafi lada (misali, Cavedini et al., 2002 ; Brand et al., 2005 ; Brevers et al., 2012b ; bita: Brevers et al., 2013 ). Wannan mummunan aikin ba shi da alaƙa da ko ayyuka sun ƙunshi ƙa'idodi bayyanannu da karko don cin nasara da asara kamar Wasan Wasan Dice ( Brand et al., 2005 ) ko ko dole ne mutane su koyi ta hanyar gwaji da kuskure waɗanne zaɓuɓɓuka ne masu amfani a cikin dogon lokaci, kamar IGT ( Cavedini et al., 2002 ; Brevers et al., 2012b ; duba Sashe na Yanke Shawara Mai Haɗari ta Marasa Lafiya na HD akan Ayyukan Dakunan gwaje-gwaje don cikakkun bayanai game da wannan aikin). Duk da haka, tsananin caca yana da alaƙa da aiki akan ayyukan yanke shawara wanda ba a san yuwuwar sakamako ba (IGT) fiye da ayyuka tare da ƙa'idodi bayyanannu ( Brevers et al., 2012b ). Wannan abin lura yana da ban sha'awa idan aka yi la'akari da gaskiyar cewa a cikin mutane na yau da kullun, rabin na biyu na IGT lokacin da mutane suka koyi abubuwan da ke haifar da aiki yana kama da ayyuka tare da ƙa'idodi bayyanannu. Saboda haka, waɗannan bayanai suna nuna cewa a cikin matsalolin caca na cututtuka a cikin yanke shawara na iya haifar da raguwar ikon zartarwa, wanda ke da alaƙa da ƙa'idodi bayyanannu, da kuma rikicewar aiwatar da hukunci-da-sakamako (na motsin rai), wanda ya fi alaƙa da koyo na gwaji da kuskure don tantance ƙimar zaɓuɓɓuka na dogon lokaci ( van den Bos et al., 2013a , 2014 ). Bugu da ƙari, yana nuna cewa rikice-rikice a cikin na ƙarshe na iya zama abin da ke haifar da haɓaka halayen caca.
Daga waɗannan nazarin ya bayyana a sarari cewa sha'awar jijiyoyi don haɓaka halayen caca na cututtuka ya ƙunshi rikice-rikice a cikin da'irar iko ta haɗin gwiwa/fahimta da kuma da'irar limbic ( van den Bos et al., 2013a ). Sakamakon haka, masu caca na ilimin cututtuka suna nuna raguwar ikon fahimta, ƙaruwar sha'awa, da ƙaruwar jin daɗin lada, waɗanda duk fannoni ne na hana ɗabi'a ( Iacono et al., 2008 ). Duk da haka, damar da mutum zai iya kamuwa da jaraba a rayuwarsa ta dogara ne akan wasu fannoni da yawa, kamar ƙwarewar rayuwa ta farko da haɗarin muhalli.
Caca na Pathological cutuka a cikin HD: Hujjojin Epidemiological
Tare da ƙaruwar damar da Intanet ke bayarwa, an kuma sami ƙaruwar damar yin caca ta yanar gizo ta doka da kuma ta haramtacciyar hanya a cikin 'yan shekarun nan. Waɗannan ayyukan caca masu sauƙin isa kuma waɗanda galibi ba a sarrafa su ba na iya haifar da haɗari ga duk wanda ke da ƙarin saurin kamuwa da jarabar caca, amma in ba haka ba ƙila ba za su shiga cikin irin waɗannan ayyukan ba ( Griffiths, 2003 ). Marasa lafiya da ke da HD suna ɗaya daga cikin ƙungiyoyin da caca ta Intanet za ta iya haifar da irin wannan haɗarin, saboda hana ɗabi'a - wata alama ta gama gari a cikin cutar - muhimmin abu ne a cikin ci gaban jaraba ( Iacono et al., 2008 ). Hakika, kamar yadda aka ambata a sama, marasa lafiya da HD suna nuna alamun hanawa da yawa, kamar fushi, hana amsawar da ba ta dace ba, da rage fahimtar motsin rai, a farkon matakin cutar. Sauran alamun da aka lura a cikin HD, kuma suna iya rinjayar ikon marasa lafiya na yanke shawara mai ma'ana, sune rashin sassaucin fahimta, juriya, rashin yanke hukunci mai kyau, da rage sanin kai. Bayan waɗannan kamanceceniya tsakanin marasa lafiya da masu caca da ke da alaƙa da cutar, ƙungiyoyin biyu suna nuna rashin daidaituwar tsari da aiki a cikin da'irori masu kama da juna na cortico-striatal.
Ganin waɗannan kamanceceniya tsakanin masu caca da marasa lafiya da ke fama da cutar HD, muna iya tsammanin yawan matsalolin caca zai ƙaru a tsakanin marasa lafiya da ke fama da cutar HD idan aka kwatanta da al'ummar da ba ta da yawa. Duk da haka, bincike ɗaya ne kawai ya zuwa yanzu ya ba da rahoton shari'o'in caca na cututtuka a cikin dangin Italiya da ke fama da cutar HD ( De Marchi et al., 1998 ). A cikin wannan iyali, an gano mutane biyu da ke fama da caca na cututtuka kusan shekaru 18, kafin fara alamun cutar HD. Sauran nazarin cututtuka ba su bayar da rahoto kan wannan batu ba, kodayake an nuna cewa rashin yanke shawara, ɗaukar haɗari, da rashin yanke hukunci mara kyau suna haifar da haɗari ga marasa lafiya da ke kula da muhimman shawarwari na rayuwa da harkokin kuɗi ( Klitzman et al., 2007 ; Shannon, 2011 ). Hakazalika, rahotanni kan batutuwa masu alaƙa kamar shan muggan kwayoyi da jaraba ga amfani da Intanet ba su nan a cikin wallafe-wallafen da ake da su a yanzu kan cutar HD. A halin yanzu, ba a san ko rashin rahotannin matsalolin caca a cikin wallafe-wallafen HD ya faru ne saboda rashin kulawa ga wannan lamari, ko kuma ko da gaske babu ƙaruwar yawan caca na cututtuka a tsakanin marasa lafiya da ke fama da cutar HD. Dalilai da yawa na iya bayyana dalilin da yasa ba a ba da rahoton irin waɗannan matsalolin akai-akai ba. Da farko, ko da yawan masu fama da cutar caca ya ƙaru a HD, wannan zai iya shafar ƙaramin kaso na marasa lafiya ne kawai. Tare da gaskiyar cewa yawan mutanen da ke fama da cutar HD yana da iyaka a adadi, wannan na iya sa matsalolin caca su ɓace a matsayin wani takamaiman matsala a cikin wannan rukunin marasa lafiya. Na biyu, rashin matsalolin caca a HD na iya zama da alaƙa da rashin iyawa ko rashin son barin gida saboda matsalolin motsi da kuma yawan lura da alamun rashin kulawa da baƙin ciki. Kafin zuwan caca ta Intanet, wannan na iya hana marasa lafiya HD ziyartar wuraren caca na jama'a kamar gidan caca. A ƙarshe, samartaka ta bayyana a matsayin lokaci mai mahimmanci don haɓaka matsalolin caca ( van den Bos et al., 2013a ), yayin da yawancin marasa lafiya na HD ba sa fara nuna alamun da suka shafi hana shan giya sai daga baya a rayuwa. Duk da haka, tare da ƙaruwar ayyukan da suka shafi Intanet na matasa, suna iya samun nau'ikan halayen nishaɗi kamar caca ta yanar gizo, waɗanda ke haɓaka zuwa matsala lokacin da alamun HD suka bayyana daga baya a rayuwa. Saboda haka, yayin da yanayin da marasa lafiya masu fama da cutar HD ke fuskantar barazanar yin caca ba su taɓa inganta irin wannan hali a baya ba, a bayyane yake cewa ƙaruwar samun dama da kuma samun damar yin caca daga gida na iya canza yawan matsalolin da ke da alaƙa da su a cikin yawan jama'ar HD.
Decaukar Risari na byari ta Patiarancin marasa lafiya na HD akan Ayyukan dakin gwaji
Ana amfani da ayyukan dakin gwaje-gwaje akai-akai don tantance matsalolin fahimta da ɗabi'a a cikin cututtukan jijiyoyi. Don samun fahimtar hanyoyin da ke tattare da yanke shawara da ɗabi'un ɗaukar haɗari, an ƙirƙiri ayyuka da yawa, ciki har da IGT ( Bechara et al., 1994 ) da CGT ( Rogers et al., 1999 ). A kan IGT, an gabatar da mahalarta da katunan katunan guda huɗu. An umarce su da su zaɓi katunan daga waɗannan katunan, waɗanda za su iya cin nasara ko rasa kuɗi da su; manufar aikin ita ce cin kuɗi gwargwadon iko. Kalmomin katunan sun bambanta da juna a yawan nasara da asara. Biyu daga cikin waɗannan katunan katunan "mara kyau", wanda ke haifar da asara gabaɗaya a cikin dogon lokaci, biyu kuma katunan katunan "masu kyau", wanda ke haifar da riba gabaɗaya. Duk da haka, ba a ba wa mahalarta wannan bayanin ba, kuma suna buƙatar gano waɗanne katunan katunan ne suka fi amfani yayin gwaje-gwajen. Mahalarta na yau da kullun, masu lafiya, sun sami nasarar koyon ƙa'idodin aikin bayan wani adadin samfuri, kuma daga ƙarshe sun fara fifita katunan katunan "masu kyau" guda biyu. Duk da haka, akwai manyan bambance-bambance na mutum ɗaya a cikin aiki har ma tsakanin mahalarta masu lafiya, gami da misali bambance-bambancen jinsi bayyanannu ( van den Bos et al., 2013b ). A kan CGT, ana gabatar wa mahalarta jerin akwatuna 10 masu launuka biyu daban-daban, kuma suna buƙatar yanke shawara mai yiwuwa inda akwatin launi yake ɓoye alama. Sannan dole ne su yi caca da maki akan amincewarsu da wannan shawarar. A cikin wannan aikin, ana gabatar da duk bayanan da suka dace ga mahalarta yayin gwajin, kuma gwaje-gwajen suna da 'yanci, don haka rage ƙwaƙwalwar aiki da buƙatun koyo. Duk ayyukan caca an kafa su sosai, kuma an karɓi IGT a matsayin kwaikwaiyo mai inganci na yanke shawara na rayuwa ta gaske ( Buelow da Suhr, 2009 ), yayin da CGT yana da amfani musamman don nazarin yanke shawara a waje da mahallin koyo.
An gwada marasa lafiya na HD a kan Aikin Caca na Iowa da Cambridge. A cikin wani bincike da aka yi da marasa lafiya na matsakaicin mataki, Stout et al. (2001) sun gano cewa aikin IGT ya ragu idan aka kwatanta da na al'ada. Bambancin aiki ya bayyana a kashi na biyu na aikin; inda mutane galibi ke fara nuna fifiko ga kyawawan benaye, marasa lafiya na HD sun ci gaba da yin zaɓi akai-akai daga cikin benaye marasa kyau. Wannan yana nuna cewa marasa lafiya na HD ko dai ba su koyi waɗanne benaye ne masu amfani ba, ko kuma sun ci gaba da zaɓar katuna daga cikin benaye marasa kyau duk da wannan ilimin. Marubutan sun lura cewa mahalarta HD da yawa sun nuna cewa wasu benaye ba su da amfani, amma har yanzu suna ci gaba da zaɓar katuna daga waɗannan benaye, suna nuna cewa marasa lafiya na HD za su iya koyon ƙa'idodin aikin, amma ba su iya aiwatar da tsarin zaɓi mai kyau ba kuma suna ƙin amsa hukunci da lada ga kowane mutum. Duk da haka, an gano cewa raguwar aiki yana da alaƙa da raunin ƙwaƙwalwa da fahimta, wanda ya sa marubutan suka yi hasashen cewa marasa lafiya na HD na iya samun matsala wajen koyo ko tunawa da sakamakon dogon lokaci na zaɓar katuna daga wani takamaiman benaye. Marasa lafiya na HD suma sun sami maki mafi girma akan hana hanawa fiye da kula da lafiya, amma wannan ma'aunin bai yi daidai da aikin aiki ba. A cikin bin diddigin bayanai iri ɗaya da Stout da abokan aikinsa suka yi, sun kwatanta samfuran yanke shawara guda uku na fahimta don bayyana raunin aikin marasa lafiya na HD, kuma sun gano cewa wannan ya fi bayyana ta hanyar ƙarancin ƙwaƙwalwar aiki da ƙaruwa a cikin sakaci da rashin himma ( Busemeyer da Stout, 2002 ). Rashin aikin marasa lafiya na HD akan IGT kuma yana iya alaƙa da raguwar tasirin asara ga waɗannan marasa lafiya, wanda aka gano ta hanyar auna martanin sarrafa fata yayin IGT ( Campbell et al., 2004 ). Wannan binciken ya yi daidai da rashin fahimtar motsin rai mara kyau a cikin marasa lafiya na HD ( Johnson et al., 2007 ; Ille et al., 2011 ), kuma yana nuna cewa suna iya zama marasa hankali ga manyan hukunci, don haka ba za su iya guje wa mummunan katunan ba. Musamman ma kashi na biyu na IGT yana buƙatar ikon danne hanyoyin da ba su da kyau na aiki don mayar da martani ga hukunci, yayin da yake ƙarfafa ayyukan da suka dace ( de Visser et al., 2011 ; van den Bos et al., 2013b , 2014 ).
Wasu ƙananan bincike sun gwada yanke shawara mai haɗari a farkon matakan HD, amma ba su sami matsalolin aiki a cikin waɗannan marasa lafiya akan ko dai IGT ko CGT ba ( Watkins et al., 2000 ; Holl et al., 2013 ). Don haka, da alama cewa rashin daidaito a cikin yanke shawara da haɗarin matsalolin caca ba sa tasowa har sai matakan matsakaici na cutar. Duk da haka, waɗannan binciken sun gano rashin daidaito a cikin ayyukan da ke buƙatar tsarawa da hana martanin da ba su da ƙarfi a cikin farkon marasa lafiya na HD. Don haka da alama marasa lafiya na HD suna fara samun matsaloli masu sauƙi tare da hanawa, tsarawa, fahimtar motsin rai, da ƙwaƙwalwar aiki. A wasu marasa lafiya wannan na iya haifar da matsaloli tare da yanke shawara da yanke shawara a farkon matakan cutar, amma yawancin marasa lafiya na HD ba sa samun matsaloli tare da ayyukan yanke shawara masu haɗari har sai sun kai matakin matsakaici na cutar.
Hanyoyin Yanayi na Neurobiological of yanke shawara a cikin HD
Hanyoyin hanyoyi masu narkewa na ƙayyadaddun hanyoyin yanke hukunci na al'ada a cikin IGT
Hanyoyin da ke tattare da tsarin jijiyoyin cuta da ke tattare da tsarin yanke hukunci a cikin IGT an yi nazari sosai kuma an bayyana su (duba misali, Bechara et al., 2000; Doya, 2008; de Visser et al., 2011; van den Bos et al., 2013b, 2014). Kashewa na yau da kullun na wannan aikin yana buƙatar hulɗa tsakanin limbic da haɗin / kulawar cortico-striatal ወረዳ. Aikin limbic ana tunanin ya zama ya mamaye a matakin farko na IGT, yayin da ya shiga cikin yanayin bincike, amsawa ga ladabi da ladabtarwa, da koyan kyawawan dabi'u na gajere da na sakamakon sakamako a cikin aiki (Manes et al., 2002; Clark da Manes, 2004; Ellowungiyoyi da Farah, 2005; Gleichgerrcht et al., 2010; de Visser et al., 2011; van den Bos et al., 2014). A tsarin hadin gwiwar / fahimi, a daya bangaren, shine mafi mahimmanci yayin kashi na biyu na IGT, lokacin da ya zama dole don murkushe martani mai gamsarwa game da ladabi da ladabtarwa don fa'idantuwa na dogon lokaci, karfafa tsarin halayen amfani mai mahimmanci da kuma dakatar da tsarin halaye na kirki (Manes et al., 2002; Clark da Manes, 2004; Ellowungiyoyi da Farah, 2005; Gleichgerrcht et al., 2010; de Visser et al., 2011; van den Bos et al., 2014).
Abun rashin daidaituwa a cikin tsarin yanke hukunci na IGT a cikin HD
Tunda hanyoyin yanke shawara a cikin IGT sun haɗa da hulɗar da'irorin cortico-striatal na limbic da associative/cognitive, ba abin mamaki ba ne cewa marasa lafiya na HD suna da rauni a cikin aiwatar da wannan aikin. Ɗaya daga cikin abubuwan da Stout da abokan aikinsa suka lura shi ne cewa tasirin asara akan yanke shawara yana raguwa a cikin marasa lafiya na HD ( Campbell et al., 2004 ). Wannan ya yi daidai da binciken da aka yi cewa waɗannan marasa lafiya suna da rauni wajen gane motsin rai mara kyau, kuma ana iya bayyana shi ta hanyar rikice-rikice a cikin cortex na orbitofrontal ( Ille et al., 2011 ). Cortex na orbitofrontal yana da mahimmanci don sarrafa motsin rai, kuma ana kunna shi a cikin mutane na yau da kullun don mayar da martani ga hukunci da lada a cikin aikin yanke shawara ( O'Doherty et al., 2001 ). Wani binciken da Stout et al. (2001) ya gano shine cewa aikin marasa lafiya na HD akan IGT yana da alaƙa da raguwar fahimta da ma'aunin ƙwaƙwalwar ajiya na dogon lokaci akan Ma'aunin Matis Dementia. Rashin koyo ko tuna waɗanne benaye ne suka fi amfani a cikin dogon lokaci na iya alaƙa da raguwar ayyukan da'irar kula da haɗin gwiwa/fahimta, wanda ake buƙata don tsarawa na dogon lokaci da sarrafa motsin rai ( Manes et al., 2002 ; Clark da Manes, 2004 ; Fellows da Farah, 2005 ; Gleichgerrcht et al., 2010 ). Wannan kuma ya yi daidai da takamaiman gibin hanyar da ba ta kai tsaye ba a cikin HD, tunda wani bincike na baya-bayan nan ya nuna cewa hanyar da ba ta kai tsaye tana da mahimmanci don jin daɗin hukunci a cikin aikin ƙarfafawa-koyo ( Kravitz et al., 2012 ; Paton da Louie, 2012 ). Rashin jin daɗin sakamakon da za a yanke nan gaba na iya faruwa ne sakamakon rashin aikin ventromedial prefrontal cortex, tunda ana ganin irin wannan rashin jin daɗin a cikin marasa lafiya da ke da lahani ga wannan yanki na prefrontal ( Bechara et al., 1994 ). Saboda haka, raguwar aikin marasa lafiya na HD a kan IGT na iya faruwa ne sakamakon haɗuwar rashin aiki a cikin da'irorin cortico-striatal da suka shafi orbitofrontal cortex, ventromedial prefrontal cortex da dorsolateral prefrontal cortex. Wannan yana haifar da raguwar amsawa ga hukunci a matakin farko na aikin, da kuma gazawar sanin waɗanne decks ne suka fi amfani na dogon lokaci, tsara yadda ya kamata, da kuma danne martanin gaggawa a mataki na biyu na IGT.
tattaunawa
HD da caca na Pathological: Menene haɗarin?
Alamomin da aka saba gani a cikin motsa jiki, motsin rai, da kuma fahimtar HD suna faruwa ne sakamakon ci gaba da ciwon striatal wanda ke shafar da'irorin cortico-striatal daban-daban. Duk da cewa farawar da ci gaban alamomin halayya da fahimta sun bayyana a matsayin bambance-bambance, da'irorin motsa jiki da na fahimta galibi suna shafar farkon cutar, yayin da da'irar limbic ke shafar a wani mataki na gaba. Abin sha'awa, yanayin jijiyoyi ga caca da sauran jaraba ya ƙunshi rikice-rikice a cikin da'irorin cortico-striatal iri ɗaya waɗanda ke shafar HD. Duk da waɗannan kamanceceniya masu ban mamaki, duk da haka, a cikin littattafan likitanci HD ba a haɗa shi da caca ko wasu halaye na jaraba ba. Bincike ɗaya kawai ya zuwa yanzu ya bayyana wani iyali inda matsalolin caca suka faru a cikin 'yan uwa da yawa da HD ta shafa ( De Marchi et al., 1998 ). Muna hasashen cewa alamun motsin marasa lafiya, da kuma shekarunsu da yanayin zamantakewa, na iya hana su ci gaba da caca ta hanyar cututtuka, duk da ƙaruwar saurin kamuwa da irin waɗannan matsalolin. A gefe guda kuma, ana tsammanin ɓacin rai da ake yawan ganowa zai ƙara yawan sha'awa da haɗarin matsalolin caca, bisa ga nazarin alaƙa ( Clarke, 2006 ). Wani bayani game da rashin lura da matsalolin caca a cikin HD na iya zama da alaƙa da bambance-bambancen da ke cikin cututtukan jijiyoyi. Duk da cewa rikice-rikicen fahimta sun yi kama sosai tsakanin masu caca da marasa lafiya da HD, canje-canjen motsin rai suna da yanayi daban. Masu caca da ke da alaƙa da cututtukan jijiyoyi galibi suna nuna ƙaruwar jin daɗin lada, suna ƙarfafa su su fara da ci gaba da caca. A gefe guda kuma, HD yana da alaƙa da raguwar jin daɗin lada da motsin rai mara kyau. Wannan bambanci na iya zama muhimmin dalili da ya sa marasa lafiya da HD ba sa nuna ƙara yawan fara caca ko shiga cikin wasu halaye masu lada da jaraba.
Duk da haka, rikice-rikice a cikin da'irar cortico-striatal na marasa lafiya na HD har yanzu suna iya haɓaka yanke shawara mai haɗari a cikin yanayi tare da sakamako mara tabbas, kamar yadda aka nuna a cikin IGT ( Doya, 2008 ). Bugu da ƙari, haɗuwa da raguwar hankali ga hukunci, gazawar hana amsawar gaggawa ga lada nan take, da rashin iya la'akari da lada mai jinkiri na dogon lokaci da kuma aiwatar da halaye masu amfani daidai da haka, yana sa ya yiwu ga marasa lafiya na HD su haɓaka matsalolin caca, lokacin da suka fuskanci yanayin da ke haɓaka irin wannan hali. Matsalolin halayen marasa lafiya na HD tare da canjin dabaru da alamun rashin sassaucin fahimta da juriya na iya taimakawa wajen ci gaban halayen cututtuka a cikin waɗannan yanayi. Don haka, muna ba da shawarar cewa marasa lafiya na HD ba su da ƙaruwar halayyar fara caca ko wasu halaye masu jaraba waɗanda ke tattare da cututtukan jijiyoyi, amma suna da haɗarin haɓaka jaraba da zarar sun shiga caca. Dangane da wannan ra'ayin, an lura cewa marasa lafiya na gaba suna zama masu saurin kai hari kuma galibi suna yanke shawara mara kyau, amma ba sa nuna ƙaruwar ɗabi'ar ɗaukar haɗari ( Miller, 1992 ; Bechara et al., 2000 ). Wannan yana nuna cewa rashin yanke shawara da ɗabi'un ɗaukar haɗari ko neman haɗari ba lallai ba ne su faru tare, kuma haɗuwa daban-daban na rikice-rikicen da'irar sarrafawa ta limbic da associative/fahimi na iya samun tasiri daban-daban akan yanke shawara mai haɗari da halayen caca. Hasashe namu zai kuma bayyana dalilin da yasa ba a lura da marasa lafiya na HD suna yin mafi muni akan CGT ba. Tunda duk bayanai game da dama da ƙimar nasara da asara suna samuwa a gaba a cikin wannan aikin, marasa lafiya na HD ba za su iya ƙirƙirar dabarun da ba su da kyau ba, saboda ba sa neman haɗari a zahiri. Duk da haka, wannan zai buƙaci a gwada shi a cikin marasa lafiya masu fama da cutar.
Idan masu haƙuri na HD hakika suna da haɗarin haɓaka haɓakar halayyar caca idan an gabatar da su tare da yanayin da ya dace, haɓaka damar samun damar caca na Intanet cikin sauƙi na iya haifar da takamaiman haɗari ga wannan rukunin masu haƙuri. Ko da ba su bincika waɗannan yanayin ba da himma, marasa lafiya na HD yanzu sun fi dacewa su iya samun damar caca fiye da yadda suke a baya. Gaskiya ne gaskiya ga marasa lafiya waɗanda suke ciyar da mafi yawan lokacinsu a gida saboda alamuransu, inda yanar gizo na iya zama mahimman hanyoyi don mamaye su. Wataƙila mafi girman yiwuwar shiga cikin yanayin caca na iya haifar da rashin daidaituwa game da matsaloli masu alaƙa a cikin yawan jama'ar HD. Muna ba da shawara cewa masu kulawa su lura da waɗannan haɗarin, kuma zai fi dacewa su hana marasa lafiyar HD shiga cikin ayyukan caca (kan layi). Haka kuma, muna jayayya cewa yakamata likitocin suyi nazari akai-akai game da hadarin da kuma rikice-rikicen matsalolin da suka shafi caca a cikin yawan jama'ar HD, don samun damar bayar da magani da jagora ga marasa lafiya da masu kulawa.
Future Kwatance
Bayan nazarin ci gaban dabbobi don tantance yawan cutar caca da sauran jaraba a cikin HD, ana iya ba da shawarwari da yawa don kara fahimtar abubuwan da aka tattauna a wannan takarda. Da farko dai, zai zama mai ban sha'awa don danganta gazawar aiwatarwa akan IGT kai tsaye zuwa hargitsi a cikin ayyukan cortico-striatal a cikin marasa lafiyar HD. Har zuwa wannan, za a iya yin nazarin tsarin koyar da ƙwaƙwalwar ƙwaƙwalwar ƙwaƙwalwar ƙwaƙwalwar ƙwaƙwalwar ƙwaƙwalwa tare da tasirin maganadisu na maganganu yayin aiwatar da IGT, kuma idan aka kwatanta da aiki a cikin batutuwa na al'ada. Ayyuka a cikin mahakar, dorsolateral prefrontal cortex da orbitofrontal cortex ana tsammanin za a rage a cikin marasa lafiya na HD yayin yanke shawara akan IGT.
Don yin nazarin halayen da ke tattare da halayen caca a cikin HD dalla-dalla, ana iya amfani da samfuran cututtukan beraye da ake da su a halin yanzu. A matakin ɗabi'a, ana iya tsammanin waɗannan dabbobin za su nuna raguwar aiki akan IGT, kamar marasa lafiyar ɗan adam. Sigar beraye na IGT suna samuwa (bita: de Visser et al., 2011 ) kuma shigar da tsarin jijiyoyi daban-daban a cikin waɗannan samfuran an bayyana shi sosai ( de Visser et al., 2011 ; van den Bos et al., 2013a , 2014 ). Saboda haka, irin waɗannan gwaje-gwajen suna yiwuwa, kuma ana iya haɗa su da zurfin bincike na canje-canjen jijiyoyi a cikin samfuran beraye na HD ta amfani da dabaru daban-daban. Bugu da ƙari, tare da zuwan hanyoyin bincike da kayan aiki masu inganci na muhalli don tantance ci gaban halayen pathological, ana iya yin nazarin haɗarin haɓaka caca na pathological a ƙarƙashin yanayi na halitta (rabi) a cikin mutane da dabbobi ( van den Bos et al., 2013a ). Tare, waɗannan nazarin alamomin da suka shafi caca da kuma cututtukan jijiyoyi a cikin marasa lafiya na ɗan adam da samfuran dabbobi na HD za su ba mu fahimtar haɗarin da ke tattare da caca - da kuma wasu halaye masu jaraba - a cikin HD, da kuma inganta ikonmu na samar da magani da jagora mai dacewa.
Fuskantarwa na Bayyana Shawarwari
Mawallafa sun bayyana cewa an gudanar da binciken ne a cikin babu wata kasuwanci ko kudi da za a iya ɗauka a matsayin mai rikici na sha'awa.
References
Abada, YK, Schreiber, R., da Ellenbroek, B. (2013). Rashin motsi, motsin rai da fahimta a cikin berayen BACHD manya: samfurin cutar Huntington. Behav. Brain Res. 238, 243–251. doi: 10.1016/j.bbr.2012.10.039
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Albin, RL, Young, AB, da Penney, JB (1989). Tsarin aikin cututtukan ganglia na basal. Trends Neurosci. 12, 366–375. doi: 10.1016/0166-2236(89)90074-x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Alexander, GE, da Crutcher, MD (1990). Tsarin aiki na da'irorin ganglia na basal: ƙananan sassan jijiyoyi na aiki a layi ɗaya. Trends Neurosci. 13, 266–271. doi: 10.1016/0166-2236(90)90107-l
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Alexander, GE, Crutcher, MD, da DeLong, MR (1990). Da'irori na basal ganglia-thalamocortical: abubuwan da ke cikin layi ɗaya don aikin mota, oculomotor, ayyukan "prefrontal" da "limbic". Prog. Brain Res. 85, 119–146. doi: 10.1016/s0079-6123(08)62678-3
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Alexander, GE, DeLong, MR, da Strick, PL (1986). Tsarin layi ɗaya na da'irorin da aka raba waɗanda ke haɗa ganglia na basal da cortex. Annu. Rev. Neurosci. 9, 357–381. doi: 10.1146/annurev.neuro.9.1.357
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Anderson, KE (2011). “Babi na 2 – Cutar Huntington,” a cikin Littafin Jagora na Ilimin Jijiyoyin Jiki na Asibiti , editocin WJ Weiner da E. Tolosa, Cututtukan Motsi na Hyperkinetic (London: Elsevier), 15–24.
Bechara, A., Damasio, AR, Damasio, H., da Anderson, SW (1994). Rashin jin daɗi ga sakamakon da zai biyo baya bayan lalacewar cortex na gaba na ɗan adam. Cognition 50, 7–15. doi: 10.1016/0010-0277(94)90018-3
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Bechara, A., Damasio, H., da Damasio, AR (2000). Motsin rai, yanke shawara da kuma cortex na orbitofrontal. Cereb. Cortex 10, 295–307. doi: 10.1093/cercor/10.3.295
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Bittenbender, JB, da Quadfasel, FA (1962). Siffofi masu tsauri da rashin ƙarfi na Huntington's chorea. Arch. Neurol. 7, 275–288. doi: 10.1001/archneur.1962.04210040027003
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Blackmore, L., Simpson, SA, da Crawford, JR (1995). Ayyukan fahimta a Burtaniya samfurin mutanen da ke ɗauke da kwayar halittar cutar Huntington. J. Med. Genet. 32, 358–362. doi: 10.1136/jmg.32.5.358
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Bonelli, RM, da Cummings, JL (2007). Tsarin gaba da na ƙasa da na ƙasa. Tattaunawa Clin. Neurosci. 9, 141–151.
Brand, M., Kalbe, E., Labudda, K., Fujiwara, E., Kessler, J., da Markowitsch, HJ (2005). Matsalolin yanke shawara a cikin marasa lafiya da ke fama da caca ta hanyar cututtuka. Psychiatry Res. 133, 91–99. doi: 10.1016/j.psychres.2004.10.003
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Brevers, D., Bechara, A., Cleeremans, A., da Noël, X. (2013). Aikin Caca na Iowa (IGT): shekaru ashirin bayan haka - matsalar caca da IGT. Front. Psychol. 4:665. doi: 10.3389/fpsyg.2013.00665
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Brevers, D., Cleeremans, A., Bechara, A., Laloyaux, C., Kornreich, C., Verbanck, P., da sauransu (2011a). Lokaci na nuna son kai ga bayanai game da caca a cikin matsalar caca. Psychol. Addict. Behav. 25, 675–682. doi: 10.1037/a0024201
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Brevers, D., Cleeremans, A., Goudriaan, AE, Bechara, A., Kornreich, C., Verbanck, P., et al. (2012b). Yanke shawara a ƙarƙashin rashin tabbas amma ba a ƙarƙashin haɗari ba yana da alaƙa da tsananin matsalar caca. Psychiatry Res. 200, 568–574. doi: 10.1016/j.psychres.2012.03.053
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Brevers, D., Cleeremans, A., Verbruggen, F., Bechara, A., Kornreich, C., Verbanck, P., da sauransu (2012a). Zaɓin da ba shi da sha'awa amma mai saurin motsa jiki yana ƙayyade tsananin matsalar caca. PLoS One 7:e50647. doi: 10.1371/journal.pone.0050647
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Brevers, D., Cleeremans, A., Tibboel, H., Bechara, A., Kornreich, C., Verbanck, P., da sauransu (2011b). Rage kiftawar ido ga abubuwan da suka shafi caca a cikin masu matsalar caca. J. Behav. Ther. Exp. Psychiatry 42, 265–269. doi: 10.1016/j.jbtep.2011.01.005
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Buelow, MT, da Suhr, JA (2009). Ingancin gina aikin caca na Iowa. Neuropsychol. Rev. 19, 102–114. doi: 10.1007/s11065-009-9083-4
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Busemeyer, JR, da Stout, JC (2002). Gudummawar samfuran yanke shawara na fahimta ga kimantawa ta asibiti: rushewar aikin caca na Bechara. Psychol. Kimanta. 14, 253–262. doi: 10.1037/1040-3590.14.3.253
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Caine, ED, da Shoulson, I. (1983). Ciwon tabin hankali a cikin cutar Huntington. Am. J. Ciwon tabin hankali 140, 728–733.
Campbell, MC, Stout, JC, da Finn, PR (2004). Rage amsawar kai tsaye ga asarar ayyukan caca a cikin cutar Huntington. J. Int. Neuropsychol. Soc. 10, 239–245. doi: 10.1017/s1355617704102105
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Cavedini, P., Riboldi, G., Keller, R., D'Annucci, A., da Bellodi, L. (2002). Matsalar gabobi a cikin marasa lafiya da ke yin caca. Biol. Psychiatry 51, 334–341. doi: 10.1016/s0006-3223(01)01227-6
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Clark, L., da Goudriaan, AE (2012). “Hasashe kan Jijiyoyi a cikin matsalar caca,” a cikin Encyclopedia of Addictive Behaviors , ed PM Miller (London: Elsevier).
Clark, L., da Manes, F. (2004). Shawarwari kan zamantakewa da motsin rai bayan raunin gaba. Neurocase 10, 398–403. doi: 10.1080/13554790490882799
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Clarke, D. (2006). Rashin sha'awa a matsayin mai shiga tsakani a cikin dangantakar da ke tsakanin baƙin ciki da matsalar caca. Mutum ɗaya. Bambanci. 40, 5–15. doi: 10.1016/j.paid.2005.05.008
Craufurd, D., Thompson, JC, da Snowden, JS (2001). Canje-canje a cikin halayen mutum a cikin cutar Huntington. Neuropsychiatry Neuropsychol. Behav. Neurol. 14, 219–226.
de Boo, GM, Tibben, A., Lanser, JB, Jennekens-Schinkel, A., Hermans, J., Maat-Kievit, A., et al. (1997). Farkon fahimi da alamun motsi a cikin masu ɗauke da kwayar halitta don cutar Huntington. Arch. Neurol. 54, 1353-1357. doi: 10.1001/archneur.1997.00550230030012
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
De Marchi, N., Morris, M., Mennella, R., La Pia, S., da Nestadt, G. (1998). Haɗin gwiwar rashin lafiyar da ke tattare da damuwa da caca ta hanyar cututtuka tare da cutar Huntington a cikin asalin Italiyanci: yiwuwar alaƙa da maye gurbin cutar Huntington. Acta Psychiatr. Scand. 97, 62–65. doi: 10.1111/j.1600-0447.1998.tb09964.x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
de Visser, L., Homberg, JR, Mitsogiannis, M., Zeeb, FD, Rivalan, M., Fitoussi, A., et al. (2011). Sifofin Rodent na aikin caca na iowa: dama da ƙalubale don fahimtar yanke shawara. Gaba. Neurosci. 5:109. doi: 10.3389/fins.2011.00109
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Di Chiara, G., da Bassareo, V. (2007). Tsarin lada da jaraba: abin da dopamine ke yi da abin da ba ya yi. Curr. Opin. Pharmacol. 7, 69–76. doi: 10.1016/j.coph.2007.02.001
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Dias, R., Robbins, TW, da Roberts, AC (1996). Rarrabuwa a cikin prefrontal cortex na canje-canje na motsin rai da hankali. Nature 380, 69–72. doi: 10.1038/380069a0
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Dodd, M., Klos, K., Bower, J., Geda, Y., Josephs, K., da Ahlskog, J. (2005). Caca ta hanyar amfani da magungunan da ake amfani da su don magance cutar Parkinson. Arch. Neurol. 62, 1377–1381. doi: 10.1001/archneur.62.9.noc50009
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Doya, K. (2008). Masu daidaita yanke shawara. Nat. Neurosci. 11, 410–416. doi: 10.1038/nn2077
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Duff, K., Paulsen, JS, Beglinger, LJ, Langbehn, DR, da Stout, JC (2007). Alamomin tabin hankali a cikin cutar Huntington kafin a gano cutar: nazarin hasashen-HD. Biol. Psychiatry 62, 1341–1346. doi: 10.1016/j.biopsych.2006.11.034
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Duff, K., Paulsen, JS, Beglinger, LJ, Langbehn, DR, Wang, C., Stout, JC, et al. (2010b). Halayen "gaba" kafin a gano cutar Huntington da alaƙarta da alamomin ci gaban cutar: shaidar rashin sani da wuri. J. Neuropsychiatry Clin. Neurosci. 22, 196–207. doi: 10.1176/appi.neuropsych.22.2.196
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Duff, K., Paulsen, J., Mills, J., Beglinger, LJ, Moser, DJ, Smith, MM, da sauransu (2010a). Ƙananan raunin fahimta a cikin cutar Huntington da aka riga aka gano. Ilimin jijiyoyi 75, 500–507. doi: 10.1212/wnl.0b013e3181eccfa2
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Dumas, EM, van den Bogaard, SJ, Middelkoop, HA, da Roos, RA (2013). Bita na cognition a cikin cutar Huntington. Gaba. Biosci. (Makaranta Ed.) 5, 1–18. doi: 10.2741/s355
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Epping, EA, Mills, JA, Beglinger, LJ, Fiedorowicz, JG, Craufurd, D., Smith, MM, da sauransu (2013). Bayyanar ɓacin rai a cikin cutar Huntington prodromal a cikin masu hasashen ƙwayoyin halitta na binciken HD (PREDICT-HD). J. Psychiatr. Res. 47, 1423–1431. doi: 10.1016/j.jpsychires.2013.05.026
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Faure, A., Höhn, S., Von Hörsten, S., Delatour, B., Raber, K., Le Blanc, P., da sauransu (2011). Sauya tsarin motsin rai da kwarin gwiwa a cikin samfurin berayen da aka canza don cutar Huntington. Neurobiol. Koyi. Mem. 95, 92–101. doi: 10.1016/j.nlm.2010.11.010
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Fellows, LK, da Farah, MJ (2005). Matsaloli daban-daban a cikin yanke shawara bayan lalacewar ventromedial da dorsolateral frontal lobe a cikin mutane. Cereb. Cortex 15, 58–63. doi: 10.1093/cercor/bhh108
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Fielding, SA, Brooks, SP, Klein, A., Bayram-Weston, Z., Jones, L., da Dunnett, SB (2012). Bayanan martaba na raunin motsi da fahimta a cikin samfurin berayen da aka canza halittar cutar Huntington. Brain Res. Bull. 88, 223–236. doi: 10.1016/j.brainresbull.2011.09.011
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Fink, KD, Rossignol, J., Crane, AT, Davis, KK, Bavar, AM, Dekorver, NW, da sauransu (2012). Matsalar fahimta ta farko a cikin samfurin berayen da aka canza launinsu na HD 51 CAG na cutar Huntington. Behav. Neurosci. 126, 479–487. doi: 10.1037/a0028028
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Fiorillo, CD, Tobler, PN, da Schultz, W. (2003). Tsarin lambar da aka tsara na yiwuwar lada da rashin tabbas ta hanyar ƙwayoyin dopamine. Kimiyya 299, 1898–1902. doi: 10.1126/science.1077349
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Folstein, SE, da Folstein, MF (1983). Siffofin tabin hankali na cutar Huntington: hanyoyin da aka gano kwanan nan. Psychiatr. Dev. 1, 193–205.
Foroud, T., Siemers, E., Kleindorfer, D., Bill, DJ, Hodes, ME, Norton, JA, da sauransu (1995). Maki na fahimta a cikin masu ɗauke da kwayar halittar cutar Huntington idan aka kwatanta da waɗanda ba sa ɗauke da kwayar cutar. Ann. Neurol. 37, 657–664. doi: 10.1002/ana.410370516
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Giordani, B., Berent, S., Boivin, MJ, Penney, JB, Lehtinen, S., Markel, DS, da sauransu (1995). Nazarin alaƙar neuropsychological da kwayoyin halitta na tsawon lokaci na mutanen da ke cikin haɗarin kamuwa da cutar Huntington. Arch. Neurol. 52, 59–64. doi: 10.1001/archneur.1995.00540250063014
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Gleichgerrcht, E., Ibanez, A., Roca, M., Torralva, T., da Manes, F. (2010). Ƙaddamar da yanke shawara a cikin cututtuka na neurodegenerative. Nat. Rev. Neurol. 6, 611-623. doi: 10.1038/nrneurol.2010.148
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Goudriaan, AE, Oosterlaan, J., de Beurs, E., da Van den Brink, W. (2004). Pathological caca: cikakken nazari na nazarin halittu. Neurosci. Biobehav. Ru’ya ta Yohanna 28, 123–141. doi: 10.1016/j.neubiorev.2004.03.001
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Graybiel, AM, Aosaki, T., Flaherty, AW, da Kimura, M. (1994). Tsarin ganglia na basal da kuma ikon sarrafa motsi mai daidaitawa. Kimiyya 265, 1826–1831. doi: 10.1126/science.8091209
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Griffiths, M. (2003). Caca ta Intanet: batutuwa, damuwa da shawarwari. Cyberpsychol. Behav. 6, 557–568. doi: 10.1089/109493103322725333
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Grimbergen, YAM, Knol, MJ, Bloem, BR, Kremer, BPH, Roos, RAC, da Munneke, M. (2008). Faɗuwa da matsalolin tafiya a cikin cutar Huntington. Rashin Motsi. 23, 970–976. doi: 10.1002/mds.22003
Haber, SN, da Knutson, B. (2010). Da'irar lada: haɗa tsarin halittar dabbobi na asali da hoton ɗan adam. Neuropsychopharmacology 35, 4–26. doi: 10.1038/npp.2009.129
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Hadzi, TC, Hendricks, AE, Latourelle, JC, Lunetta, KL, Cupples, LA, Gillis, T., da sauransu (2012). Kimantawa game da hannun cortical da striatal a cikin kwakwalwar cututtukan Huntington 523. Ilimin Jijiyoyi 79, 1708–1715. doi: 10.1212/wnl.0b013e31826e9a5d
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Hahn-Barma, V., Deweer, B., Dürr, A., Dodé, C., Feingold, J., Pillon, B., da sauransu (1998). Shin canje-canjen fahimta sune alamun farko na cutar Huntington? Nazarin masu ɗauke da kwayoyin halitta. J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry 64, 172–177. doi: 10.1136/jnnp.64.2.172
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Hamilton, JM, Salmon, DP, Corey-Bloom, J., Gamst, A., Paulsen, JS, Jerkins, S., da sauransu (2003). Matsalolin ɗabi'a suna taimakawa wajen raguwar aiki a cikin cutar Huntington. J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry 74, 120–122. doi: 10.1136/jnnp.74.1.120
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Hansotia, P., Cleeland, CS, da Chun, RW (1968). Ƙwararren aikin Huntington na matasa. Ilimin Jijiyoyi 18, 217–224.
Heemskerk, A.-W., da Roos, RAC (2011). Rashin Lafiya a Cutar Huntington: bita. Rashin Lafiya 26, 62–66. doi: 10.1007/s00455-010-9302-4
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Henley, SMD, Wild, EJ, Hobbs, NZ, Warren, JD, Frost, C., Scahill, RI, da sauransu (2008). Ganewar motsin rai mara kyau a farkon HD yana da alaƙa da ilimin halittar kwakwalwa da kuma ilimin halittar jiki. Neuropsychologia 46, 2152–2160. doi: 10.1016/j.neuropsychologia.2008.02.025
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Holl, AK, Wilkinson, L., Tabrizi, SJ, Painold, A., da Jahanshahi, M. (2013). Rashin aikin zartarwa na zaɓi amma yanke shawara mai haɗari a farkon cutar Huntington. Mov. Disord. 28, 1104–1109. doi: 10.1002/mds.25388
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Hoth, KF, Paulsen, JS, Moser, DJ, Tranel, D., Clark, LA, da Bechara, A. (2007). Marasa lafiya da ke fama da cutar Huntington suna da matsalar fahimtar iyawar fahimta, motsin rai da aiki. J. Clin. Exp. Neuropsychol. 29, 365–376. doi: 10.1080/13803390600718958
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Iacono, WG, Malone, SM, da McGue, M. (2008). Hana ɗabi'a da kuma ci gaban jarabar farko: tasirin da aka saba da shi da kuma takamaimansa. Annu. Rev. Clin. Psychol. 4, 325–348. doi: 10.1146/annurev.clinpsy.4.022007.141157
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Ille, R., Schäfer, A., Scharmüller, W., Enzinger, C., Schöggl, H., Kapfhammer, HP, da sauransu (2011). Gane motsin rai da gogewa a cikin cutar Huntington: nazarin yanayin jiki da aka dogara da voxel. J. Psychiatry Neurosci. 36, 383–390. doi: 10.1503/jpn.100143
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Jason, GW, Pajurkova, EM, Suchowersky, O., Hewitt, J., Hilbert, C., Reed, J., da sauransu (1988). Matsalar neuropsychological da ke haifar da alamun cutar Huntington. Arch. Neurol. 45, 769–773. doi: 10.1001/archneur.1988.00520310079021
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Johnson, SA, Stout, JC, Solomon, AC, Langbehn, DR, Aylward, EH, Cruce, CB, da sauransu, da kuma Masu Binciken Hasashen HD na Ƙungiyar Nazarin Huntington (2007). Bayan ƙyama: rashin fahimtar motsin rai mara kyau kafin a gano cutar Huntington. Brain 130, 1732–1744. doi: 10.1093/brain/awm107
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Jones, L., da Hughes, A. (2011). “Hanyoyin da ke haifar da cututtuka a cikin cutar Huntington,” a cikin International Review of Neurobiology , edits J. Brotchie, E. Bezard da P. Jenner, Pathophysiology, Pharmacology and Biochemistry of Dyskinesia (London: Academic Press), 373–418.
Josiassen, RC, Curry, LM, da Mancall, EL (1983). Ci gaban ƙarancin ilimin halayyar ɗan adam a cikin cutar Huntington. Arch. Neurol. 40, 791–796. doi: 10.1001/archneur.1983.04050120041005
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Julien, CL, Thompson, JC, Wild, S., Yardumian, P., Snowden, JS, Turner, G., da sauransu (2007). Matsalolin tabin hankali a cikin cutar Huntington kafin asibiti. J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry 78, 939–943. doi: 10.1136/jnnp.2006.103309
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Kassubik, J., Juengling, FD, Kioschies, T., Henkel, K., Karitzky, J., Kramer, B., da sauransu (2004). Tsarin ƙasa na atrophy na kwakwalwa a farkon cutar Huntington: nazarin MRI mai siffar voxel. J. Neurol. Neurosurg. Ilimin halin dan Adam 75, 213–220. doi: 10.1136/jnnp.2002.009019
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Kirkwood, SC, Siemers, E., Stout, JC, Hodes, ME, Conneally, PM, Christian, JC, et al. (1999). Canje-canje na fahimta da motsi na tsawon lokaci tsakanin masu ɗauke da kwayar halittar cutar Huntington da ke nuna alamun cutar. Arch. Neurol. 56, 563–568. doi: 10.1001/archneur.56.5.563
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Kirkwood, SC, Su, JL, Conneally, P., da Foroud, T. (2001). Ci gaban alamun cutar Huntington a farkon matakai da tsakiyarta. Arch. Neurol. 58, 273–278. doi: 10.1001/archneur.58.2.273
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Klitzman, R., Thorne, D., Williamson, J., Chung, W., da Marder, K. (2007). Shawarwari game da zaɓin haihuwa tsakanin mutanen da ke cikin haɗarin kamuwa da cutar Huntington. J. Genet. Couns. 16, 347–362. doi: 10.1007/s10897-006-9080-1
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Klöppel, S., Stonnington, CM, Petrovic, P., Mobbs, D., Tüscher, O., Craufurd, D., et al. (2010). Haushi a cikin pre-clinical cutar Huntington. Neuropsychologia 48, 549-557. doi: 10.1016/j.neuropsychologia.2009.10.016
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Koller, WC, da Trimble, J. (1985). Rashin lafiyar tafiya ta cutar Huntington. Ilimin jijiyoyi 35, 1450–1454. doi: 10.1212/wnl.35.10.1450
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Kravitz, AV, Tye, LD, da Kreitzer, AC (2012). Matsayi daban-daban na ƙwayoyin jijiyoyi masu motsi na hanya kai tsaye da kai tsaye a cikin ƙarfafawa. Nat. Neurosci. 15, 816–818. doi: 10.1038/nn.3100
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Labuschagne, I., Jones, R., Callaghan, J., Whitehead, D., Dumas, EM, Say, MJ, et al. (2013). Rashin gane fuska da tasirin magani kafin bayyanar cutar Huntington mataki na II. Psychiatry Res. 207, 118–126. doi: 10.1016/j.psychres.2012.09.022
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Lange, KW, Sahakian, BJ, Quinn, NP, Marsden, CD, da Robbins, TW (1995). Kwatanta aikin ƙwaƙwalwar zartarwa da ta gani a cikin cutar Huntington da cutar dementia na nau'in Alzheimer sun yi daidai da matakin dementia. J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry 58, 598–606. doi: 10.1136/jnnp.58.5.598
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Lawrence, AD, Sahakian, BJ, Hodges, JR, Rosser, AE, Lange, KW, da Robbins, TW (1996). Ayyukan zartarwa da na tunawa a farkon cutar Huntington. Brain 119, 1633–1645. doi: 10.1093/brain/119.5.1633
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Li, SH, da Li, XJ (2004). Hulɗar Huntingtin da furotin da kuma tushen cutar Huntington. Trends Genet. 20, 146–154. doi: 10.1016/j.tig.2004.01.008
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Louis, ED, Lee, P., Quinn, L., da Marder, K. (1999). Dystonia a cikin cutar Huntington: yawan kamuwa da cuta da halayen asibiti. Mov. Disord. 14, 95–101. doi: 10.1002/1531-8257(199901)14:1<95::aid-mds1016>3.0.co;2-8
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Lyketsos, CG, Rosenblatt, A., da Rabins, P. (2004). An manta da ciwon gaban goshi ko "Ciwon Rashin Aiki na Executive". Psychosomatics 45, 247–255. doi: 10.1176/appi.psy.45.3.247
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
MacDonald, ME, da sauransu, da Ƙungiyar Binciken Haɗin Gwiwa na Cututtuka ta Huntington (1993). Sabuwar kwayar halitta mai ɗauke da maimaitawar trinucleotide wacce aka faɗaɗa kuma ba ta da tabbas akan ƙwayoyin halittar cutar Huntington. Tantanin halitta 72, 971–983. doi: 10.1016/0092-8674(93)90585-e
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Manes, F., Sahakian, B., Clark, L., Rogers, R., Antoun, N., Aitken, M., da sauransu (2002). Tsarin yanke shawara bayan lalacewa ga prefrontal cortex. Brain 125, 624–639. doi: 10.1093/brain/awf049
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
McAlonan, K., da Brown, VJ (2003). Cortex na gaba-gaba na orbital yana daidaita koyo na juyawa ba tare da la'akari da yanayin da bera ke ciki ba. Behav. Brain Res. 146, 97–103. doi: 10.1016/j.bbr.2003.09.019
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Miller, LA (1992). Rashin sha'awa, ɗaukar haɗari da kuma ikon haɗa bayanai masu rarrabuwar kawuna bayan tiyatar tiyatar gaba. Neuropsychologia 30, 69–79. doi: 10.1016/0028-3932(92)90015-e
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Newman, JP (1987). Martani ga hukunci a cikin masu wuce gona da iri da masu tabin hankali: abubuwan da ke haifar da halayen da ba su da hankali. J. Res. Pers. 21, 464–480. doi: 10.1016/0092-6566(87)90033-x
O'Doherty, J., Kringelbach, ML, Rolls, ET, Hornak, J., da Andrews, C. (2001). Bayyanar sakamako da hukunci a cikin cortex na orbitofrontal na ɗan adam. Nat. Neurosci. 4, 95–102. doi: 10.1038/82959
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Papp, KV, Kaplan, RF, da Snyder, PJ (2011). Alamomin Halitta na Fahimta a cikin cutar Huntington ta prodromal: bita. Kwakwalwa Cogn. 77, 280–291. doi: 10.1016/j.bandc.2011.07.009
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Paradiso, S., Turner, BM, Paulsen, JS, Jorge, R., Ponto, LLB, da Robinson, RG (2008). Tushen jijiyoyin dysphoria a farkon cutar Huntington. Psychiatry Res. 162, 73–87. doi: 10.1016/j.pscychresns.2007.04.001
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Paton, JJ, da Louie, K. (2012). An haskaka lada da hukunci. Nat. Neurosci. 15, 807–809. doi: 10.1038/nn.3122
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Paulsen, JS, Langbehn, DR, Stout, JC, Aylward, E., Ross, CA, Nance, M., da sauransu (2008). Gano cutar Huntington shekaru da yawa kafin a gano cutar: nazarin hasashen-HD. J. Neurol. Neurosurg. Psychiatry 79, 874–880. doi: 10.1136/jnnp.2007.128728
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Peltsch, A., Hoffman, A., Armstrong, I., Pari, G., da Munoz, DP (2008). Matsalolin da suka shafi lafiyar kwakwalwa a cutar Huntington. Exp. Brain Res. 186, 457–469. doi: 10.1007/s00221-007-1248-x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Potenza, MN (2013). Ilimin halittar jijiyoyi na halayen caca. Curr. Opin. Neurobiol. 23, 660–667. doi: 10.1016/j.conb.2013.03.004
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Ramig, LA (1986). Nazarin sauti na sauti a cikin marasa lafiya da ke fama da cutar Huntington. Rahoton farko. Ann. Otol. Rhinol. Laryngol. 95, 288–293.
Raylu, N., da Oei, TPS (2002). Caca ta cututtuka. Cikakken bita. Clin. Psychol. Rev. 22, 1009–1061. doi: 10.1016/S0272-7358(02)00101-0
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Reiner, A., Dragatsis, I., da Dietrich, P. (2011). “Genetics and neuropathology of the Huntington’s disease,” a cikin International Review of Neurobiology , edits J. Brotchie, E. Bezard da P. Jenner, Pathophysiology, Pharmacology and Biochemistry of Dyskinesia (London: Academic Press), 325–372.
Rogers, RD, Everitt, BJ, Baldacchino, A., Blackshaw, AJ, Swainson, R., Wynne, K., et al. (1999). Raguwa masu rabuwa a cikin fahimtar yanke shawara na masu cin zarafin amphetamine na yau da kullun, masu cin zarafin opiate, marasa lafiya da ke da lalacewar da ta fi mayar da hankali ga cortex na gaba da kuma masu sa kai na yau da kullun waɗanda tryptophan ya ƙare: shaida don hanyoyin monoaminergic. Neuropsychopharmacology 20, 322–339. doi: 10.1016/s0893-133x(98)00091-8
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Roos, RA (2010). Cutar Huntington: bita na asibiti. Orphanet J. Rare Dis. 5:40. doi: 10.1186/1750-1172-5-40
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Rosas, HD, Hevelone, ND, Zaleta, AK, Greve, DN, Salat, DH, da Fischl, B. (2005). Ragewar cortical a yankin a cikin cutar Huntington kafin asibiti da alaƙarta da fahimta. Ilimin Jijiyoyi 65, 745–747. doi: 10.1212/01.wnl.0000174432.87383.87
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Rosenblatt, A. (2007). Nazarin tabin hankali na cutar Huntington. Tattaunawa Clin. Neurosci. 9, 191–197.
Rothlind, JC, Bylsma, FW, Peyser, C., Folstein, SE, da Brandt, J. (1993). Alamomin fahimta da motsi na aikin yau da kullun a farkon cutar Huntington. J. Nerv. Ment. Dis. 181, 194–199. doi: 10.1097/00005053-199303000-00008
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Rushworth, MFS, Behrens, TEJ, Rudebeck, PH, da Walton, ME (2007). Matsayin da ke bambanta tsakanin cingulate da orbitofrontal cortex a cikin yanke shawara da halayen zamantakewa. Trends Cogn. Sci. 11, 168–176. doi: 10.1016/j.tics.2007.01.004
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Sánchez-Castañeda, C., Cherubini, A., Elifani, F., Péran, P., Orobello, S., Capelli, G., et al. (2013). Neman alamun cutar Huntington ta hanyar multimodal, hoton basal ganglia mai giciye. Hum Taswirar Brain. 34, 1625-1635. doi: 10.1002/hbm.22019
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Sesack, SR, da Grace, AA (2010). Cibiyar bayar da lada ta Cortico-basal ganglia: microcircuitry. Neuropsychopharmacology 35, 27–47. doi: 10.1038/npp.2009.93
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Shannon, KM (2011). “Babi na 1 – Cutar Huntington – alamomin asibiti, alamu, ganewar asali da ganewar asali,” a cikin Littafin Jagora na Ciwon Jijiyoyin Asibiti , editocin WJ Weiner da E. Tolosa, Cututtukan Motsi na Hyperkinetic (London: Elsevier), 3–13.
Sharpe, L. (2002). Tsarin gyaran fahimta da ɗabi'a na caca matsala. Ra'ayin biopsychosocial. Clin. Psychol. Rev. 22, 1–25. doi: 10.1016/s0272-7358(00)00087-8
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Shiwach, R. (1994). Ilimin halayyar ɗan adam a cikin marasa lafiya da ke fama da cutar Huntington. Acta Psychiatr. Scand. 90, 241–246. doi: 10.1111/j.1600-0447.1994.tb01587.x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Smith, MA, Brandt, J., da Shadmehr, R. (2000). Matsalar motsi a cikin cutar Huntington ta fara ne a matsayin rashin aiki a cikin sarrafa amsawar kuskure. Nature 403, 544–549. doi: 10.1038/35000576
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Snell, RG, MacMillan, JC, Cheadle, JP, Fenton, I., Lazarou, LP, Davies, P., da sauransu (1993). Alaƙa tsakanin faɗaɗa maimaitawar trinucleotide da bambancin siffofi a cikin cutar Huntington. Nat. Genet. 4, 393–397. doi: 10.1038/ng0893-393
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Stine, OC, Pleasant, N., Franz, ML, Abbott, MH, Folstein, SE, da Ross, CA (1993). Alaƙa tsakanin shekarun farko na cutar Huntington da tsawon maimaitawar trinucleotide a cikin IT-15. Hum. Mol. Genet. 2, 1547–1549. doi: 10.1093/hmg/2.10.1547
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Stout, JC, Paulsen, JS, Queller, S., Solomon, AC, Whitlock, KB, Campbell, JC, da sauransu (2011). Alamomin fahimtar jijiyoyi a cikin cutar Huntington prodromal. Neuropsychology 25, 1–14. doi: 10.1037/a0020937
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Stout, JC, Rodawalt, WC, da Siemers, ER (2001). Yanke shawara mai haɗari a cikin cutar Huntington. J. Int. Neuropsychol. Soc. 7, 92–101. doi: 10.1017/S1355617701711095
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Tabrizi, SJ, Langbehn, DR, Leavitt, BR, Roos, RA, Durr, A., Craufurd, D., et al. (2009). Bayyanar cututtuka na halitta da na asibiti na cutar Huntington a cikin binciken TRACK-HD na tsawon lokaci: nazarin sassan da ke tsakanin bayanai na asali. Lancet Neurol. 8, 791–801. doi: 10.1016/S1474-4422(09)70170-X
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Tekin, S., da Cummings, JL (2002). Da'irorin jijiyoyi na gaba-ƙasa da kuma ilimin halayyar kwakwalwa na asibiti: sabuntawa. J. Psychosom. Res. 53, 647–654. doi: 10.1016/s0022-3999(02)00428-2
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Thieben, MJ, Duggins, AJ, Good, CD, Gomes, L., Mahant, N., Richards, F., da sauransu (2002). Rarraba cututtukan jijiyoyi a cikin cutar Huntington kafin asibiti. Brain 125, 1815–1828. doi: 10.1093/brain/awf179
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Tian, J., Herdman, SJ, Zee, DS, da Folstein, SE (1992). Daidaiton yanayin jiki ga marasa lafiya da ke fama da cutar Huntington. Ilimin jijiyoyi 42, 1232–1238. doi: 10.1212/wnl.42.6.1232
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Unschuld, PG, Joel, SE, Pekar, JJ, Reading, SA, Oishi, K., McEntee, J., et al. (2012). Alamomin damuwa a cikin cutar Huntington ta prodromal suna da alaƙa da haɗin aiki da ke da alaƙa da stroop-interference a cikin ventromedial prefrontal cortex. Psychiatry Res. 203, 166–174. doi: 10.1016/j.pscychresns.2012.01.002
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van den Bogaard, SJ, Dumas, EM, Acharya, TP, Johnson, H., Langbehn, DR, Scahill, RI, et al. (2011). Farkon atrophy na pallidum da accumbens tsakiya a cikin cutar Huntington. J. Neurol. 258, 412-420. doi: 10.1007/s00415-010-5768-0
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van den Bos, R., Davies, W., Dellu-Hagedorn, F., Goudriaan, AE, Granon, S., Homberg, J., et al. (2013a). Hanyoyin caca na nau'ikan halittu daban-daban: bita da ke niyya ga bambance-bambancen jinsi, raunin matasa da ingancin kayan aikin bincike na muhalli. Neurosci. Biobehav. Rev. 37, 2454–2471. doi: 10.1016/j.neubiorev.2013.07.005
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van den Bos, R., Homberg, J., da de Visser, L. (2013b). Muhimmin bita game da bambance-bambancen jinsi a cikin ayyukan yanke shawara: mai da hankali kan aikin caca na Iowa. Behav. Brain Res. 238, 95–108. doi: 10.1016/j.bbr.2012.10.002
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van den Bos, R., Koot, S., da de Visser, L. (2014). Sigar beraye na aikin caca na Iowa: shekaru 7 na ci gaba. Front. Psychol. 5:203.doi: 10.3389/fpsyg.2014.00203
van Duijn, E., Kingma, EM, da van der Mast, RC (2007). Psychopathology a cikin masu ɗaukar kwayoyin cutar Huntington. J. Neuropsychiatry Clin. Neurosci. 19, 441-448. doi: 10.1176/apppi.neuropsych.19.4.441
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van Duijn, E., Reedeker, N., Giltay, EJ, Eindhoven, D., Roos, RAC, da van der Mast, RC (2014). Yanayin ɓacin rai, damuwa da rashin kulawa a cikin cutar Huntington dangane da alamun motsi a lokacin bin diddigin shekaru biyu. Neurodegener. Dis. 13, 9–16. doi: 10.1159/000343210
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van Holst, RJ, van den Brink, W., Veltman, DJ, da Goudriaan, AE (2010). Me yasa 'yan caca suka kasa cin nasara: bita na fahimi da binciken neuroimaging a cikin caca na cuta. Neurosci. Biobehav. Ru'ya ta Yohanna 34, 87-107. doi: 10.1016/j.neubiorev.2009.07.007
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
van Holst, RJ, Veltman, DJ, Büchel, C., Van den Brink, W., da Goudriaan, AE (2012). Tsarin tsufa na tsawon lokaci a cikin matsalar caca: shin jaraba ce a cikin tsammanin? Biol. Psychiatry 71, 741–748. doi: 10.1016/j.biopsych.2011.12.030
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Verny, C., Allain, P., Prudean, A., Malinge, MC, Gohier, B., Scherer, C., da sauransu (2007). Canje-canje a cikin fahimtar masu ɗauke da cutar da ba ta nuna alamunta ba ta hanyar kwayar halittar maye gurbi ta cutar Huntington. Eur. J. Neurol. 14, 1344–1350. doi: 10.1111/j.1468-1331.2007.01975.x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Volkow, ND, Fowler, JS, da Wang, GJ (2002). Matsayin dopamine a cikin ƙarfafa magunguna da jaraba a cikin mutane: sakamakon nazarin hoto. Behav. Pharmacol. 13, 355–366. doi: 10.1097/00008877-200209000-00008
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Vonsattel, JP, da DiFiglia, M. (1998). Cutar Huntington. J. Neuropathol. Exp. Neurol. 57, 369–384. doi: 10.1097/00005072-199805000-00001
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Vonsattel, JPG, Keller, C., da Cortes Ramirez, EP (2011). Babi na 4 - Cutar Huntington - ilimin cututtukan jijiyoyi" a cikin Littafin Jagora na Ilimin Jijiyoyin Jiki na Asibiti , editoci W. Weiner da E. Tolosa, Cututtukan Motsi na Hyperkinetic (London: Elsevier), 83–100.
Vonsattel, JPG (2008). Tsarin cututtukan Huntington da cututtukan jijiyoyi na ɗan adam: kamanceceniya da bambance-bambance. Acta Neuropathol. 115, 55–69. doi: 10.1007/s00401-007-0306-6
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Watkins, LHA, Rogers, RD, Lawrence, AD, Sahakian, BJ, Rosser, AE, da Robbins, TW (2000). Tsarin da ba shi da kyau amma yanke shawara mai kyau a farkon cutar Huntington: tasirin takamaiman cututtukan fronto-striatal. Neuropsychologia 38, 1112–1125. doi: 10.1016/s0028-3932(00)00028-2
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Weintraub, D., Papay, K., Siderowf, A., da Shirin Alamomin Ci Gaban Parkinson. (2013). Binciken alamun kula da motsin rai a cikin marasa lafiya da ke fama da cutar Parkinson de novo: nazarin kula da yanayin. Ilimin Jijiyoyi 80, 176–180. doi: 10.1212/wnl.0b013e31827b915c
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Witjas, T., Eusebio, A., Fluchère, F., da Azulay, JP (2012). Halayen jaraba da cutar Parkinson. Rev. Neurol. (Paris) 168, 624–633. doi: 10.1016/j.neurol.2012.06.014
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Wolf, RC, Vasic, N., Schönfeldt-Lecuona, C., Landwehrmeyer, GB, da Ecker, D. (2007). Rashin aikin cortex na gaba a cikin dorsolateral a cikin cutar Huntington da ke nuna alamun cutar: shaida daga fMRI da ke da alaƙa da abin da ya faru. Brain 130, 2845–2857. doi: 10.1093/brain/awm210
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Yin, HH, da Knowlton, BJ (2006). Matsayin basal ganglia a cikin samuwar ɗabi'a. Nat. Rev. Neurosci. 7, 464–476. doi: 10.1038/nrn1919
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Yin, HH, Ostlund, SB, da Balleine, BW (2008). Koyo mai jagoranci bayan dopamine a cikin ƙwayoyin halittar tsakiya: ayyukan haɗin gwiwa na cibiyoyin sadarwar ganglia na cortico-basal. Eur. J. Neurosci. 28, 1437–1448. doi: 10.1111/j.1460-9568.2008.06422.x
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Young, AB, Shoulson, I., Penney, JB, Starosta-Rubinstein, S., Gomez, F., Travers, H., da sauransu (1986). Cutar Huntington a Venezuela Siffofin jijiyoyi da raguwar aiki. Ilimin jijiyoyi 36, 244–249. doi: 10.1212/WNL.36.2.244
Takaitaccen Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na Pubmed | Cikakken Bayani na CrossRef
Keywords: Cutar Huntington, haɗarin haɗari, caca, prertal cortex, basal ganglia, hanawa
Ambato: Kalkhoven C, Sennef C, Peeters A da van den Bos R (2014) Halayyar ɗaukar haɗari da kuma caca a cikin cutar Huntington. Front. Behav. Neurosci. 8 :103. doi: 10.3389/fnbeh.2014.00103
Aka karɓa: 30 Nuwamba 2013; Takaitaccen lokacin da aka buga takarda: 18 Janairu 2014;
An karɓa: 12 Maris 2014; An buga shi akan layi: 02 Afrilu 2014.
Edited by:
Patrick Anselme , Jami'ar Liège, Belgium
Duba by:
Damien Brevers, Jami'ar Libra de Bruxelles, Belgium
Bryan F. Mawaƙa, Jami'ar Michigan, Amurka